منظور از آيه « * ( فَإِذا فَرَغْتَ فَانْصَبْ ) * » ( به عنوان بيان يك مصداق ) نصب امير - مؤمنان على ع به خلافت بعد از انجام امر رسالت است .
« آلوسى » در « روح المعانى » بعد از نقل اين سخن از بعضى از « اماميه » مىگويد : آنها « فانصب » را با كسر « ص » خواندهاند ، و به فرض كه چنين باشد دليلى بر اين نمىشود كه منظور نصب على بن ابى طالب باشد ، سپس از زمخشرى در كشاف نقل مىكند كه اگر براى شيعه چنين تفسيرى ممكن باشد « ناصبيها » ( دشمنان على ع نيز مىتوانند آن را به عنوان دستور به « نصب » ( به معنى بغض على بن ابى طالب ) تفسير كنند « ! ( 1 ) .
زيرا « انصب » ( بفتح « ص » ) به معنى خود را به تعب بينداز و جد و جهد كن آمده در حالى كه « انصب » ( به كسر « ص » ) دستور به نصب كردن و بالا بردن و برپا داشتن است .
اين مفسران چنين پنداشتهاند كه « شيعه » قرائت آيه را تغيير مىدهد ، تا براى مساله ولايت به آن استدلال كند ، در حالى كه هرگز نياز به چنين تغييرى نيست ، بلكه همين قرائت معروف و شناخته شده براى تفسير مزبور كافى است ، زيرا مىگويد بعد از فراغت از امر مهمى مانند رسالت براى امر مهم ديگرى مانند ولايت تلاش و كوشش كن ، و اين به عنوان يك مصداق ، كاملا قابل قبول است ، و مىدانيم پيامبر طبق حديث معروف غدير و احاديث فراوان ديگر كه در كتب همه علماى اسلام آمده است تلاش پىگير و مستمرى در اين زمينه داشت . اما چقدر زننده است كه دانشمندى همچون زمخشرى كه « على ع را به عنوان چهارمين پيشواى بزرگ اسلام و جانشين پيامبر ص مىشمرد به خود اجازه دهد كه بگويد ناصبيها نيز حق دارند آيه را به بغض على بن ابى طالب
هامش
( 1 ) « روح المعانى » جلد 30 صفحه 172 « تفسير كشاف » جلد 4 صفحه 772 .