پاسخ به دو سؤال
در اينجا دو سؤال باقى مىماند نخست اينكه « نازعات » و « ناشطات » جمعهاى مؤنث است ، به چه مناسبت در اينجا به كار رفته ؟
ديگر اينكه سه سوگند اول با واو قسم شروع شده ، ولى در چهارمين و پنجمين سوگند « ف » جانشين آن گشته است كه براى عطف يا تفريع است ؟
در پاسخ سؤال اول بايد به اين نكته توجه داشت كه « نازعات » جمع « نازعة » به معنى طايفه و گروهى از فرشتگان است كه اين برنامه را انجام مىدهند همچنين « ناشطات » و بقيه اين صيغههاى جمع و از آنجا كه طايفه مؤنث لفظى است جمع آن به همين صورت بسته شده .
و در پاسخ سؤال دوم مىتوان گفت كه سبقت جستن نتيجه حركت سريع است كه از « سابحات » استفاده مىشود ، و تدبير امور نيز نتيجه اى است براى مجموع اين حركت .
آخرين سخن كه در اينجا بايد گفته شود اين است كه همه اين سوگندها براى بيان مطلبى است كه صريحا در آيه ذكر نشده ، ولى از قرينه مقام ، و همچنين از آيات بعد به خوبى روشن مىشود ، هدف اين است كه بگويد : « سوگند به اين امور كه همه شما سرانجام مبعوث و محشور مىشويد و قيامت و رستاخيز حق است » . ( 1 )
هامش
( 1 ) و در تقدير چنين است « لتبعثن يوم القيامة و لتحشرن و لتحاسبن » .