ارث مىرسد به هيچوجه ملاحظه يتيم و صغير را نمىكنند ، و از اينكه آنها قدرت بر دفاع از حقوق خويش ندارند حد اكثر سوء استفاده را مىكنند ، و اين از زشتترين و شرمآورترين گناهان است .
جمع ميان هر سه تفسير نيز امكان پذير است ( 1 ) .
بعد به چهارمين عمل نكوهيده آنها پرداخته مىافزايد : « و شما بسيار ثروت و اموال را دوست مىداريد » ( * ( وَتُحِبُّونَ الْمالَ حُبًّا جَمًّا ) * ) ( 2 ) .
شما افرادى دنياپرست ، ثروتاندوز ، عاشق و دلباخته مال و متاع دنيا هستيد ، و مسلما كسى كه چنين علاقه فوق العاده اى به مال و ثروت دارد به هنگام جمعآورى آن ملاحظه مشروع و نامشروع و حلال و حرام را نمىكند ، و نيز چنين شخصى حقوق الهى آن را اصلا نمىپردازد ، و يا كم مىگذارد ، و نيز چنين كسى كه حب مال تمام قلبش را فرا گرفته جايى براى ياد خدا در دل او نيست .
و به اين ترتيب بعد از ذكر آزمايش انسانها به وسيله نعمت و بلا آنها را متوجه به چهار آزمايش مهم كه اين گروه مجرم در همه آنها ناكام و مردود شده بودند مىكند : آزمايش در مورد يتيمان .
اطعام مستمندان .
آزمايش جمعآورى سهام ارث از طريق مشروع و نامشروع .
و بالآخره آزمايش جمع اموال بدون هيچ قيد و شرط .
هامش
( 1 ) « تراث » در اصل « وراث » ( بر همان وزن ) بوده سپس واو آن تبديل به تا شده است .
( 2 ) « جم » چنان كه در « مصباح اللغه » و « مقاييس » آمده است به معنى كثير و فراوان است ، و « جمة » ( بر وزن جبه ) به معنى موهاى جمع شده پيش سر است .