صحت ايمان و نجات در قيامت است ، و مايه سرافرازى و سربلندى در برابر اهل محشر .
هنگامى كه در پاى ميزان عدل قرار مىگيرند ، ميزانى كه كمترين وزنها را مىسنجد ، خداوند حساب را بر آنها آسان مىگيرد ، از لغزشهايشان مىگذرد ، و به خاطر ايمان و اعمال صالح ، سيئات آنها را تبديل به حسنات مىكند .
در اينكه منظور از « حساب يسير » چيست بعضى گفتهاند : منظور حساب سهل و آسان است كه سختگيرى و دقت در آن نباشد ، از سيئات بگذرد و حسنات را پاداش دهد .
در حديثى از پيغمبر اكرم ص مىخوانيم :
ثلاث من كن فيه حاسبه اللَّه حسابا يسيرا ، و ادخله الجنة برحمته .
قالوا : و ما هى يا رسول اللَّه ؟ ! قال : تعطى من حرمك ، و تصل من قطعك و تعفو عمن ظلمك :
« سه چيز در هر كس باشد خداوند حساب او را آسان مىكند ، و او را به رحمتش در بهشت وارد مىسازد .
عرض كردند : آنها چه چيز است اى رسول خدا ؟ ! فرمود : عطا كنى به كسى كه تو را محروم كرده ، و پيوند برقرار سازى با كسى كه از تو بريده ، و عفو كنى كسى را كه به تو ستم كرده است » ( 1 ) .
اين مطلب نيز از روايات استفاده مىشود كه دقت و سختگيرى در حساب در قيامت به ميزان عقل و دانش انسانها بستگى دارد ، چنان كه امام باقر ع مىفرمايد :
انما يداق اللَّه العباد فى الحساب يوم القيامة على ما آتاهم من العقول فى الدنيا
: « خداوند در قيامت در حساب بندگان به اندازه عقلى كه در دنيا به آنها داده است دقت و سختگيرى مىكند » ! ( 2 ) .
هامش
( 1 ) « مجمع البيان » ذيل آيات مورد بحث .
( 2 ) « نور الثقلين » جلد 5 صفحه 537 .