« نصب » جمع « نصيب » آن هم به گفته بعضى جمع « نصب » ( بر وزن سقف ) در اصل به معنى چيزى است كه در جايى نصب مىشود و به بتهايى كه به صورت قطعه سنگى آنها را در جاهايى نصب مىكردند و پرستش مىنمودند و روى آن قربانى كرده و خون قربانى را بر آن مىريختند گفته مىشد ، و تفاوتش با « صنم » اين بود كه « صنم » بتى بود كه داراى شكل و صورت خاصى بود ، اما « نصب » قطعه سنگهاى بىشكلى بود كه آنها را به علتى پرستش مىكردند ، همانگونه كه در آيه 3 سوره مائده مىخوانيم كه از جمله گوشتهاى حرام گوشت حيوانى را مىشمرد كه روى اين بتها ذبح مىشد ( وَما ذُبِحَ عَلَى النُّصُبِ ) .
« يوفضون » از ماده « افاضه » به معنى حركت سريع است شبيه حركت سريع آب از سر چشمه .
بعضى نيز گفتهاند كه منظور از « نصب » در آيه مورد بحث پرچمها است كه در ميان لشكرها با كاروانها در يك نقطه بر پا مىكنند ، و هر كس با سرعت خود را به آن مىرساند ، ولى تفسير اول مناسبتر است .
سپس به نشانههاى ديگرى پرداخته مىافزايد : « اين در حالى است كه چشمهاى آنها از شدت هول و وحشت به زير افتاده و خاضعانه نگاه مىكنند » ( * ( خاشِعَةً أَبْصارُهُمْ ) * ) .
« و پرده اى از ذلت و خوارى تمام وجود آنها را در بر گرفته » ( * ( تَرْهَقُهُمْ ذِلَّةٌ ) * ) ( 1 ) .
و در پايان آيه مىفرمايد : « اين همان روزى است كه به آنها وعده داده مىشد » ( * ( ذلِكَ الْيَوْمُ الَّذِي كانُوا يُوعَدُونَ ) * ) .
هامش
( 1 ) « ترهقهم » از ماده « رهق » ( بر وزن شفق ) به معنى پوشاندن اجبارى است .