تفسير : شما را با اين نعمتهاى فراوان مىآزمائيم
اين آيات ظاهرا ادامه سخنان مؤمنان جن با قوم خويش است ( هر چند جمعى از مفسران آن را كلام خداوند دانسته كه به عنوان جمله معترضه در ميان كلمات جن قرار گرفته است ) ولى از آنجا كه معترضه بودن خلاف ظاهر است و تعبير آيات شباهت زيادى با لحن آيات گذشته كه سخنان مؤمنان جن بود دارد بعيد است كه از كلام جن نباشد ( 1 ) .
به هر حال در آيات گذشته سخن از پاداشهاى مؤمنان در قيامت بود ، و در اين آيات سخن از پاداش دنيوى آنهاست ، مىفرمايد : « اگر آنها ( جن و انس ) بر طريقه ايمان استقامت ورزند ما آنها را با آب فراوان سيراب مىكنيم » ( * ( وَأَنْ لَوِ اسْتَقامُوا عَلَى الطَّرِيقَةِ لأَسْقَيْناهُمْ ماءً غَدَقاً ) * ) .
باران رحمت خود را بر آنها فرو مىباريم ، و منابع و چشمههاى آب حياتبخش را در اختيارشان مىگذاريم ، و آنجا كه آب فراوان است همه چيز فراوان است ، و به اين ترتيب آنها را مشمول انواع نعمتها قرار مىدهيم .
« غدق » ( بر وزن شفق ) به معنى آب فراوان است .
هامش
( 1 ) به نظر مىرسد تنها چيزى كه سبب شده كه اين گروه از مفسران آن را كلام خدا و جمله معترضه بدانند ضميرهاى « متكلم مع الغير » است كه در اين آيات به كار رفته ، در يك جا مىگويد : ما به آنها آب فراوان مىنوشانيم ، و در جاى ديگر مىفرمايد : هدف اين است كه آنها را بيازمائيم ، ولى هر گاه اين تعبيرات را از قبيل نقل به معنى بدانيم مشكلى ايجاد نمىشود ، درست شبيه اين است كه كسى از دوستش حكايت كند و بگويد : فلان كس معتقد است كه من آدم خوبى هستم ( البته او كلمه « من » را به كار نبرده ، بلكه كلمه « او » را به كار برده ، ولى گوينده چنين تعبيرى را انتخاب مىكند ) .