نيست مخصوصا با تعبير به « ما » كه معمولا براى غير عاقل مىآيد .
ضمنا از اين تعبير به خوبى استفاده مىشود كه آنچه را انسان با چشم نمىبيند بسيار است ، و علم و دانش امروز اين حقيقت را ثابت كرده كه محسوسات دايره محدودى از موجودات را شامل مىشود و آنچه در افق حس قرار نمىگيرد ، چه در زمينه رنگها ، اصوات ، طعمها ، امواج و غير آن ، به مراتب افزونتر است .
ستارگانى كه در مجموع دو نيم كره زمين با چشم ديده مىشود طبق محاسبه دانشمندان در حدود پنج هزار ستاره است ، در حالى كه ستارگانى كه با چشم ديده نمىشود از ملياردها تجاوز مىكند .
امواج صوتى كه گوش انسان قادر به درك آن است امواج محدودى است ، در حالى كه هزاران موج ديگر صوتى وجود دارد كه گوش انسان قادر به شنيدن آن نيست .
رنگهايى را كه ما مىتوانيم ببينيم هفت رنگ معروف است ، ولى امروز مسلم شده كه رنگهاى بيشمار ديگرى ما وراء بنفش ، و ما دون قرمز ، وجود دارد كه چشم ما قدرت مشاهده آن را ندارد .
تعداد حيوانات كوچكى كه با چشم ديده نمىشود آن قدر زياد است كه تمام دنيا را پر كرده ، و گاه در يك قطره آب هزاران هزار از آنها وجود دارد ، با اين حال چقدر دردناك است كه ما خود را در زندان محسوسات زندانى كنيم و از ما وراء حس بىخبر بمانيم يا آن را انكار كنيم ؟
عالم ارواح عالمى است كه با دلائل عقلى و حتى تجربى اثبات شده ، عالمى است بسيار گسترده تر از عالم جسم ما ، با اين حال چگونه مىتوان در چهارچوب محسوسات محبوس ماند ؟
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 476
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٤٧٦