دليل آن هم اين است كه « خداوند ، قوم فاسق را هدايت نمىكند » ( * ( إِنَّ اللَّه لا يَهْدِي الْقَوْمَ الْفاسِقِينَ ) * ) .
و به تعبير ديگر استغفار پيامبر ص علت تامه براى آمرزش نيست ، بلكه مقتضى است ، و تنها در صورتى اثر مىگذارد كه زمينه مساعد و قابليت لازم فراهم شود ، اگر به راستى آنها توبه كنند و تغيير مسير دهند و از مركب كبر و غرور پياده شوند و سر تسليم در مقابل حق فرود آورند ، استغفار پيامبر ص و شفاعت او مسلما مؤثر است ، و در غير اين صورت كمترين اثرى نخواهد داشت .
شبيه همين معنى در آيه 80 سوره توبه نيز آمده است كه در باره گروه ديگرى از منافقان مىگويد : اسْتَغْفِرْ لَهُمْ أَوْ لا تَسْتَغْفِرْ لَهُمْ إِنْ تَسْتَغْفِرْ لَهُمْ سَبْعِينَ مَرَّةً فَلَنْ يَغْفِرَ اللَّه لَهُمْ ذلِكَ بِأَنَّهُمْ كَفَرُوا بِاللَّه وَرَسُولِه وَاللَّه لا يَهْدِي الْقَوْمَ الْفاسِقِينَ .
« چه براى آنها استغفار كنى و چه نكنى ، تاثيرى ندارد ، حتى اگر هفتاد بار براى آنها ، استغفار كنى خداوند آنها را نمىبخشد ، چرا كه آنها به خدا و رسولش كافر شدند و خداوند قوم فاسق را هدايت نمىكند » .
روشن است كه عدد هفتاد عدد تكثير است يعنى هر قدر هم براى آنها استغفار كنى سودى ندارد .
اين نكته نيز معلوم است كه منظور از فاسق هر گونه گناهكارى نيست ، چرا كه پيغمبر ص براى نجات گناهكاران آمده ، بلكه منظور آن دسته از گناهكاران است كه در گناه اصرار مىورزند و لجاجت دارند ، و در برابر حق مستكبرند .
سپس به يكى از گفتههاى بسيار زشت آنها كه روشنترين گواه نفاق آنها محسوب مىشود اشاره كرده ، مىفرمايد : « آنها همان كسانى هستند كه مىگويند
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 161
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص١٦١