سه فريضه را بدون علت ترك نمىگويد مگر منافق ( 1 ) .
و در حديث ديگرى از رسول خدا مىخوانيم :
من اتى الجمعة ايمانا و احتسابا استانف العمل :
« كسى كه از روى ايمان و براى خدا در نماز جمعه شركت كند گناهان او بخشوده خواهد شد و برنامه عملش را از نو آغاز مىكند » ( 2 ) .
روايات در اين زمينه بسيار است كه ذكر همه آنها به طول مىانجامد در اينجا با اشاره به يك حديث ديگر اين بحث را پايان مىدهيم .
كسى خدمت رسول خدا ص آمد ، عرض كرد يا رسول اللَّه ! من بارها آماده حج شدهام اما توفيق نصيبم نشده فرمود :
عليك بالجمعة فانها حج المساكين :
« بر تو باد به نماز جمعه كه حج مستمندان است » ( اشاره به اينكه بسيارى از بركات كنگره عظيم اسلامى حج در اجتماع نماز جمعه وجود دارد ) ( 3 ) .
البته بايد توجه داشت كه مذمتهاى شديدى كه در مورد ترك نماز جمعه آمده است و تاركان جمعه در رديف منافقان شمرده شدهاند در صورتى است كه نماز جمعه واجب عينى باشد يعنى در زمان حضور امام معصوم و مبسوط اليد و اما در زمان غيبت بنا بر اينكه واجب مخير باشد ( تخيير ميان نماز جمعه و نماز ظهر ) و از روى استخفاف و انكار انجام نگيرد مشمول اين مذمتها نخواهد شد ، هر چند عظمت نماز جمعه و اهميت فوق العاده آن در اين حال نيز محفوظ است ( توضيح بيشتر در باره اين مساله را در كتب فقهى بايد مطالعه كرد ) .
3 - فلسفه نماز عبادى سياسى جمعه
نماز جمعه ، قبل از هر چيز يك عبادت بزرگ دستجمعى است ، و اثر عمومى
هامش
( 1 ) وسائل الشيعه جلد 5 صفحه 4 حديث 8 .
( 2 ) همان مدرك حديث 10 .
( 3 ) همان مدرك صفحه 5 حديث 17 .