سنگينى مسئوليت علم را بر دوش دارد بىآنكه از بركات آن بهره گيرد ، و افرادى كه با الفاظ قرآن سر و كار دارند ولى از محتوا و برنامه عملى آن بيخبرند ( و چه بسيارند اين افراد در بين صفوف مسلمين ) مشمول همين آيهاند .
اين احتمال نيز وجود دارد كه يهود با شنيدن آيات نخستين اين سوره و مانند آن كه از موهبت بعثت پيامبر ص سخن مىگويد گفته باشند كه ما نيز اهل كتابيم ، و مفتخر به بعثت حضرت موسى كليم هستيم ، قرآن در پاسخ آنها مىگويد : چه فائده ؟ كه دستورهاى تورات را زير پا نهاديد و آن را در زندگى خود هرگز پياده نكرديد .
ولى به هر حال هشدارى است به همه مسلمانان كه مراقب باشند سرنوشتى همچون يهود پيدا نكنند ، اين فضل عظيم الهى كه شامل حال آنها شده ، و اين قرآن مجيد كه بر آنها نازل گرديده ، براى اين نيست كه تنها در خانهها خاك بخورد ، يا به عنوان « تعويذ چشم زخم » حمايل كنند ، يا براى حفظ از حوادث به هنگام سفر از زير آن رد شوند ، يا براى ميمنت و شگون خانه جديد همراه « آئينه » و « جاروب » ! به خانه تازه بفرستند ، و تا اين حد آن را تنزل دهند ، و يا آخرين همت آنها تلاش و كوشش براى تجويد و تلاوت زيبا و ترتيل و حفظ آن باشد ، ولى در زندگى فردى و اجتماعى كمترين انعكاسى نداشته باشد و در عقيده و عمل از آن اثرى به چشم نخورد .
سپس در ادامه اين مثل مىافزايد : « قومى كه آيات الهى را تكذيب كردند مسلما مثال بدى دارند » ( * ( بِئْسَ مَثَلُ الْقَوْمِ الَّذِينَ كَذَّبُوا بِآياتِ اللَّه ) * ) .
چگونه آنها تشبيه به « حمار حامل اسفار » نشوند ؟ در حالى كه نه تنها با عمل كه با زبان هم آيات الهى را انكار كردند ، چنان كه در آيه 87 سوره بقره در باره همين قوم يهود مىخوانيم : أَ فَكُلَّما جاءَكُمْ رَسُولٌ بِما لا تَهْوى أَنْفُسُكُمُ اسْتَكْبَرْتُمْ فَفَرِيقاً كَذَّبْتُمْ وَفَرِيقاً تَقْتُلُونَ : « آيا هر زمان پيامبرى بر خلاف
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 115
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص١١٥