و حتى در لحظه پرتاب سفينه نيز زمين هم بدور خود و هم بدور آفتاب با سرعت فوق العاده اى در حركت است ، ولى از آنجا كه تمام اين حركات گوناگون حساب و اندازه دقيقى دارد كه مطلقا از آن تخلف نمىكند ، فضانوردان موفق مىشوند كه با محاسبات پيچيده درست در منطقه مورد نظر فرود آيند ! ستاره شناسان مىتوانند از دهها سال قبل ، خسوف و كسوفهاى جزئى و كلى را كه در نقاط مختلف زمين روى مىدهد دقيقا پيشبينى كنند ، اينها همه نشانه دقت در اندازه گيريهاى جهان بزرگ است .
در موجودات كوچك ، در مورچگان ريز با آن اندامهاى پيچيده و متنوع و رگها و اعصاب ، ظرافت اين اندازه گيرى خيره كننده است ، و هنگامى كه به موجودات كوچكتر ، يعنى جانداران ذره بينى ، ميكربها ، ويروسها ، آميبها مىرسيم ظرافت اين اندازه گيرى اوج مىگيرد ، و در آنجا حتى يك هزارم ميليمتر و كوچكتر از آن تحت حساب است ، و از آن فراتر هنگامى كه به داخل اتم وارد مىشويم تمام اين مقياسهاى اندازه گيرى را بايد دور بريزيم ، و اندازهها به قدرى كوچك مىشود كه به فكر هيچ انسانى نمىگنجد .
اين اندازه گيرى تنها در مساله كميتها نيست ، كيفيتهاى تركيبى از اين اندازه گيرى نيز دقيقا برخوردار است ، نظامى كه بر روح و روحيات انسان و اميال و غرائز او حاكم است ، نيز اندازه گيرى دقيقى در مسير خواستههاى فردى و اجتماعى انسان دارد كه اگر كمترين دگرگونى در آن رخ دهد نظام زندگى فردى و اجتماعى او به هم مىريزد .
در عالم طبيعت ، موجوداتى هستند كه آفت يكديگرند ، و هر كدام ترمزى در برابر ديگرى محسوب مىشود .
پرندگان شكارى از گوشت پرندگان كوچك تغذيه مىكنند ، و از اينكه آنها از حد بگذرند ، و تمام محصولات را آسيب برسانند جلوگيرى مىنمايند ،
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 82
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٨٢