« مهاجران » راستين و « انصار » و « تابعين » را دقيقا معين مىكند .
در « مهاجران » اخلاص ، و جهاد ، و صدق را مىشمرد .
و در « انصار » محبت نسبت به مهاجران ، و ايثار ، و پرهيز از هر گونه بخل و حرص را ذكر مىكند .
و در « تابعين » خودسازى و احترام به پيشگامان در ايمان ، و پرهيز از هر گونه كينه و حسد را بيان مىنمايد .
با اين حال ما چگونه مىتوانيم كسانى را كه فى المثل در جنگ جمل حضور يافتند ، و روى امام خود شمشير كشيدند ، نه اخوت اسلامى را رعايت كردند ، و نه سينهها را از غل و كينه و حسد و بخل پاك ساختند ، و نه سبقت در ايمان على ع را محترم شمردند محترم بشمريم و هر گونه انتقاد از آنها را گناه بدانيم و چشم بسته در برابر سخنان اين و آن تسليم شويم ؟ ! بنا بر اين ما در عين احترام به پيشگامان در خط ايمان پرونده اعمال آنها را چه در عصر پيامبر ص ، و چه در طوفانهاى شديدى كه بعد از او در جامعه اسلامى در گرفت ، دقيقا تحت بررسى قرار مىدهيم ، و بر اساس معيارهايى كه در همين آيات از قرآن دريافتهايم ، در باره آنها قضاوت و داورى مىكنيم ، پيوند خود را با آنها كه بر سر عهد و پيمان خود باقى ماندند محكم مىسازيم ، و از آنها كه در عصر پيامبر ص يا بعد از او رابطه خود را گسستند مىبريم ، اين است يك منطق صحيح و هماهنگ با حكم قرآن و عقل .
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 524
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٥٢٤