زن پى در پى اصرار و الحاح مىكرد ، سرانجام رو به درگاه خدا آورد و عرض كرد : اشكو الى اللَّه فاقتى و حاجتى ، و شدة حالى ، اللهم فانزل على لسان نبيك : « خداوندا ! بيچارگى و نياز و شدت حالم را به تو شكايت مىكنم ، خداوندا ! فرمانى بر پيامبرت نازل كن و اين مشكل را بگشا » .
و در روايتى آمده است كه زن عرضه داشت : اللهم انك تعلم حالى فارحمنى فان لى صبية صغار ، ان ضممتهم اليه ضاعوا ، و ان ضممتهم الى جاعوا : « خداوندا ! تو حال مرا مىدانى ، بر من رحم كن ، كودكان خردسالى دارم كه اگر در اختيار شوهرم بگذارم ضايع مىشوند ، و اگر خودم آنها را برگيرم گرسنه خواهند ماند » ! در اينجا حال وحى به پيامبر ص دست داد ، و آيات آغاز اين سوره بر او نازل شد كه راه حل مشكل « ظهار » را به روشنى نشان مىدهد ، فرمود همسرت را صدا كن ، آيات مزبور را بر او تلاوت كرد ، پيامبر ص فرمود : آيا مىتوانى يك برده را به عنوان كفاره ظهار آزاد كنى ؟ عرض كرد : اگر چنين كنم چيزى براى من باقى نمىماند ، فرمود : مىتوانى دو ماه پى در پى روزه بگيرى ؟ عرض كرد من اگر نوبت غذايم سه بار تاخير شود چشمم از كار مىافتد ، و مىترسم نابينا شوم ، فرمود : آيا مىتوانى شصت مسكين را اطعام كنى ، عرض كرد نه ، مگر اينكه شما به من كمك كنيد ، فرمود : من به تو كمك مىكنم و پانزده صاع ‹ 15 من كه خوراك شصت مسكين مىباشد ، هر يك نفر يك مد يعنى يك چهارم من ) به او كمك فرمود ، او كفاره را داد ، و به زندگى سابق باز گشتند ( 1 ) .
چنان كه گفتيم اين شان نزول را بسيارى از مفسران از جمله « قرطبى » « روح البيان » ، « روح المعانى » ، « الميزان » ، و « فخر رازى » ، « فى ظلال القرآن » ، « ابو الفتوح رازى » ، « كنز العرفان » و بسيارى از
هامش
( 1 ) « مجمع البيان » جلد 9 صفحه 246 ( با كمى تلخيص ) .