است ، و سپس غلاف مىشكافد و خوشه نخل به طرز جالبى بيرون مىريزد ، ممكن است به خاطر زيبايى خيره كننده آن باشد ، و يا به خاطر منافعى كه در همان غلاف نهفته است و داراى عصاره اسانس مخصوصى است كه هم جنبه غذايى دارد و هم دارويى ، و از همه گذشته اين غلاف همچون رحم مادر ، فرزندان نخل را تا مدتى در خود پرورش مىدهد ، و از آفات حفظ مىكند ، و هنگامى كه توانستند راه خود را در برابر هوا و نور آفتاب ادامه دهند غلاف جدا مىشود و كنار مىرود .
از همه گذشته وضع خاص ميوه اين درخت كه نخست در غلاف است و بعد به صورت خوشه اى بيرون مىآيد چيدن آن را سهل و آسان مىسازد ، و اگر بنا بود درخت نخل با آن طول قامت ميوههاى پراكنده فى المثل همچون درخت سيب داشت چيدنش بسيار مشكل بود .
و سرانجام از يازدهمين و دوازدهمين مواهبش بدينگونه سخن مىگويد :
« و در زمين دانه هايى است همراه با ساقه و برگهايى كه به صورت كاه درمىآيد و همچنين گياهان خوشبو و معطر » ( * ( وَالْحَبُّ ذُو الْعَصْفِ وَالرَّيْحانُ ) * ) .
دانههاى غذايى خوراك انسان ، و برگهاى تر و خشكش خوراك حيواناتى است كه در خدمت انسان ، و از شير و گوشت و پوست و پشم آنها بهره مىگيرد ، و به اين ترتيب چيزى از آن بىفايده و دور ريختنى نيست .
و از سوى ديگر گياهان خوشبو و گلها را نيز در زمين آفريده كه مشام جسم و جان را معطر مىكند ، و روح را آرامش و نشاط مىبخشد ، و به اين وسيله نعمتهايش را بر انسان تمام كرده است .
« حب » به هر گونه دانه مىگويند و « عصف » ( بر وزن اسب ) به معنى
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 112
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص١١٢