دارد زمينه آماده اى لازم است ، چشمى بينا ، گوشى شنوا ، فكرى بيدار ، و دلى هشيار و روحى آماده پذيرش و تشنه حقايق لازم است ، و گرنه ممكن است انسان سالها در لابلاى اين آيات زندگى كند اما همچون حيوانات جز اصطبل و علف نشناسد .
4 - رزق حق است
از جمله امورى كه نظام دقيقى بر آن حاكم است همين مساله روزى است كه در آيات مورد بحث اشارات واضحى به آن شده است ، درست است كه تلاش و كوشش شرط بهره گيرى از مواهب زندگى است ، و تنبلى و سستى مايه محروميت و درماندگى مىباشد ، ولى اينهم اشتباه است كه گمان كنيم با حرص و ولع و كارهاى بى رويه روزى انسان افزون مىشود ، و با عفت و متانت و خويشتندارى روزى كم خواهد شد .
در احاديث اسلامى تعبيرات جالبى در اين زمينه ديده مىشود .
در حديثى از رسول خدا ص مىخوانيم :
ان الرزق لا يجره حرص حريص ، و لا يصرفه كره كاره :
« روزى از سوى خداوند مقدر شده ، نه حرص حريص آن را جلب مىكند ، و نه اكراه افراد آن را منع مىنمايد » ( 1 ) .
در حديث ديگرى از امام صادق ع آمده است كه در پاسخ كسى كه تقاضاى موعظه كرده بود فرمود : « و ان كان الرزق مقسوما فالحرص لما ذا ؟ . . . « هر گاه رزق قسمت شده است حرص براى چيست ( 2 ) . . . » ؟ .
هدف از اين بيانات اين نيست كه جلو تلاش را بگيرد بلكه افراد حريص را با توجه به مقدر بودن رزق از حرصشان بازمىدارد .
اين نكته نيز قابل توجه است كه در احاديث اسلامى امور زيادى به عنوان
هامش
( 1 و 2 ) « نور الثقلين » جلد 5 صفحه 126 .