در منابع حديث معروف اسلامى روايات زيادى در زمينه حق مؤمن بر - برادر مسلمانش ، و انواع حقوق مؤمنين بر يكديگر ، و ثواب ديدار برادران مؤمن و مصافحه ، و معانقه ، و ياد آنها كردن ، و قلب آنها را مسرور نمودن ، و مخصوصا بر آوردن حاجات مؤمنان و كوشش و تلاش در انجام اين خواستهها ، و زدودن غم از دلها و اطعام ، و پوشاندن لباس و اكرام و احترام آنها وارد شده است كه بخشهاى مهمى از آن را در « اصول كافى » در ابواب مختلف تحت عناوين فوق مىتوان مطالعه كرد .
5 - در پايان اين بحث به روايتى اشاره مىكنيم كه از پيغمبر اكرم ص در باره حقوق سىگانه مؤمن بر برادر مؤمنش نقل شده كه از جامعترين روايات در اين زمينه است :
قال رسول اللَّه ( ص ) : للمسلم على اخيه ثلاثون حقا ، لا برائة له منها الا بالاداء او العفو .
يغفر زلته ، و يرحم عبرته ، و يستر عورته ، و يقيل عثرته ، و يقبل معذرته ، و يرد غيبته ، و يديم نصيحته ، و يحفظ خلته ، و يرعى ذمته ، و يعود مرضه .
و يشهد ميته ، و يجيب دعوته ، و يقبل هديته ، و يكافأ صلته ، و يشكر نعمته و يحسن نصرته ، و يحفظ حليلته ، و يقضى حاجته ، و يشفع مسألته ، و يسمت عطسته .
و يرشد ضالته ، و يرد سلامه ، و يطيب كلامه ، و يبر انعامه ، و يصدق اقسامه ، و يوالى وليه ، و لا يعاديه ، و ينصره ظالما و مظلوما : فاما نصرته ظالما فيرده عن ظلمه ، و اما نصرته مظلوما فيعينه على اخذ حقه ، و لا يسلمه و لا يخذله ، و يحب له من الخير ما يحب لنفسه ، و يكره له من الشر ما يكره لنفسه
پيامبر اسلام ص فرمود : مسلمان بر برادر مسلمانش سى حق دارد كه برائت ذمه از آن حاصل نمىكند مگر به اداى اين حقوق يا عفو كردن برادر
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 174
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص١٧٤