مىكنند در حالى كه بر صورت و پشت آنها مىزنند « ( * ( فَكَيْفَ إِذا تَوَفَّتْهُمُ الْمَلائِكَةُ يَضْرِبُونَ وُجُوهَهُمْ وَأَدْبارَهُمْ ) * ) ( 1 ) .
آرى اين فرشتگان مامورند كه در آستانه مرگ مجازات آنها را شروع كنند تا طعم تلخ كفر و نفاق و لجاجت و عناد را بچشند ، به صورت آنها مىكوبند ، براى اين كه رو به سوى دشمنان خدا رفتهاند ، و بر پشت آنها مىزنند بخاطر اين كه به آيات الهى و پيامبرش پشت كردند .
اين معنى شبيه چيزى است كه در آيه 50 سوره انفال در باره كفار و منافقين آمده است : وَلَوْ تَرى إِذْ يَتَوَفَّى الَّذِينَ كَفَرُوا الْمَلائِكَةُ يَضْرِبُونَ وُجُوهَهُمْ وَأَدْبارَهُمْ وَذُوقُوا عَذابَ الْحَرِيقِ : « اگر ببينى كافران را هنگامى كه فرشتگان مرگ جان آنها را مىگيرند ، و بر صورت و پشت آنها مىزنند ، و مىگويند : بچشيد عذاب سوزنده را . . . » .
در آخرين آيه مورد بحث باز به بيان علت اين عذاب الهى در آستانه مرگ آنها پرداخته مىگويد : « اين عذاب و كيفر به خاطر آن است كه آنها از آنچه خداوند را به خشم مىآورد پيروى كردند ، و آنچه را موجب خشنودى او است كراهت داشتند ، لذا خداوند اعمالشان را حبط و نابود كرد » ( * ( ذلِكَ بِأَنَّهُمُ اتَّبَعُوا ما أَسْخَطَ اللَّه وَكَرِهُوا رِضْوانَه فَأَحْبَطَ أَعْمالَهُمْ ) * ) .
چرا كه شرط قبولى اعمال و هر گونه تلاش و كوشش رضاى خدا است ، بنا بر اين طبيعى است كه اعمال كسانى كه اصرار در خشم خدا دارند و مخالف با رضاى او هستند نابود گردد ، و با دست خالى ، و كوله بار عظيمى از گناهان اين جهان را وداع گويند .
حال اين گروه درست مخالف وضعى است كه مؤمنان دارند كه فرشتگان
هامش
( 1 ) « كيف » خبر مبتداى محذوفى است و در تقدير چنين است « فكيف حالهم . . . »