هذا الحال مات شهيدا :
« كسى كه در طريق تحصيل علم از دنيا برود شهيد مرده است » ! ( 1 ) .
2 - امير مؤمنان على ع مىفرمايد :
من مات منكم على فراشه و هو على معرفة حق ربه و حق رسوله و اهل بيته مات شهيدا :
« كسى كه در بستر از دنيا رود اما معرفت حق پروردگار و معرفت واقعى پيامبر او و اهل بيتش را داشته باشد شهيد از دنيا رفته است » ! ( 2 ) .
3 - در حديث ديگرى از امام صادق ع مىخوانيم :
من قتل دون ماله فهو شهيد :
« كسى كه براى دفاع از مال خود در برابر مهاجمين ايستادگى كند و كشته شود شهيد است » ( 3 ) .
و همچنين كسان ديگرى كه در مسير حق كشته مىشوند يا مىميرند ، و از اينجا عظمت اين فرهنگ اسلامى و گسترش آن روشن مىشود .
اين بحث را با حديثى از امام على بن موسى الرضا ع پايان مىدهيم : او از پدرانش از رسول خدا ص چنين نقل مىكند :
اول من يدخل الجنة الشهيد :
« نخستين كسى كه داخل بهشت مىشود شهيد است » ( 4 ) .
2 - اهداف جنگ در اسلام .
جنگ در اسلام هيچگاه به عنوان يك « ارزش » تلقى نمىشود ، بلكه از اين نظر كه مايه ويرانى و اتلاف نفوس و نيروها و امكانات است يك « ضد ارزش » محسوب مىشود ، لذا در بعضى از آيات قرآن در رديف عذابهاى الهى قرار گرفته ، در سوره
هامش
( 1 ) « سفينة البحار » جلد 1 ماده « شهد » .
( 2 ) « نهج البلاغه » خطبه 190 ( آخر خطبه ) .
( 3 ) « سفينة البحار » جلد اول ماده « شهد »
( 4 ) « بحار الانوار » جلد 71 صفحه 272 .