جالب اينكه در آيه 32 سوره ابراهيم مىفرمايد : وَسَخَّرَ لَكُمُ الْفُلْكَ لِتَجْرِيَ فِي الْبَحْرِ بِأَمْرِه : « كشتيها را مسخر شما كرد تا به فرمانش در دريا حركت كند » .
اما در اينجا مىگويد : « دريا را مسخر شما كرد تا كشتيها در آن به حركت درآيند » زيرا در آنجا بيشتر نظر روى تسخير درياها است ، لذا به دنبال آن و سَخَّرَ لَكُمُ الأَنْهارَ ( نهرها را مسخر شما ساخت ) مىگويد ، اما در اينجا نظر به تسخير كشتيهاست ، و به هر حال هر دو به فرمان خدا مسخر انسانند و در خدمت او .
هدف از اين تسخير آن است كه « ابتغاء فضل الهى » كنيد كه معمولا اين تعبير در مورد تجارت و فعاليتهاى اقتصادى مىآيد ، و البته نقل و انتقال مسافرين و جا به جا شدن آنها نيز در آن نهفته است .
و هدف از اين بهره گيرى از فضل الهى تحريك حس شكرگزارى انسانها است ، تا عواطف آنها براى شكر منعم بسيج شود ، و به دنبال آن در مسير معرفة اللَّه قرار گيرند .
واژه « فلك » ( كشتى ) چنان كه قبلا هم گفتهايم هم به معنى مفرد و هم جمع استعمال مىشود .
شرح بيشتر در باره تسخير درياها ، و كشتيها ، و منافع و بركات آنها را ذيل آيه 14 سوره نحل ( جلد 11 صفحه 179 به بعد ) مطالعه فرمائيد .
بعد از بيان نعمت كشتيها كه تماس نزديكى با زندگى روزمره انسانها دارد به مساله تسخير ساير موجودات به طور كلى پرداخته ، مىگويد : « آنچه را در آسمانها و آنچه را در زمين است همه را از ناحيه خودش مسخر شما ساخت » ( * ( وَسَخَّرَ لَكُمْ ما فِي السَّماواتِ وَما فِي الأَرْضِ جَمِيعاً مِنْه ) * ) .
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 244
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٢٤٤