« منظور از اين شب مبارك شب قدر است كه خداوند همه قرآن را يك جا در آن شب به » بيت المعمور « نازل كرد ، سپس در طول بيست سال از » بيت المعمور « بر رسول اللَّه تدريجا نازل فرمود ( توجه داشته باشيد كه در اينجا نيز در مورد نزول دفعى تعبير به » انزل « و در مورد نزول تدريجى تعبير به » نزل « شده است ) ( 1 ) .
در اينكه « بيت المعمور » كجا است در روايات متعددى كه شرح آن به خواست خدا در ذيل آيه 4 سوره طور خواهد آمد تصريح شده است كه خانه اى است به محاذات خانه كعبه در آسمانها كه عبادتگاه فرشتگان است ، و هر روز هفتاد هزار فرشته وارد آن مىشوند ، و تا قيامت به آن باز نمىگردند .
ولى در اينكه « بيت المعمور » در كدام آسمان است ؟ روايات مختلف است ، در بسيارى از آنها آسمان چهارم ، و در بعضى آسمان نخست ( آسمان دنيا ) و در بعضى آسمان هفتم آمده است . در حديثى كه مرحوم طبرسى در « مجمع البيان » در تفسير سوره طور از على ع نقل كرده چنين مىخوانيم :
هو بيت فى السماء الرابعة بحيال الكعبه معمرة الملائكة بما يكون منها فيه من العبادة ، و يدخله كل يوم سبعون الف ملك ثم لا يعودون اليه ابدا :
« آن خانه اى است در آسمان چهارم در مقابل كعبه كه فرشتگان با عبادت خود آن را معمور و آباد مىكنند ، هر روز هفتاد هزار فرشته وارد آن مىشوند و تا ابد به آن بازنمىگردند ! ( 2 ) .
ولى در هر حال نزول قرآن در شب قدر بطور كامل به بيت المعمور هرگز
هامش
( 1 ) تفسير « نور الثقلين » جلد 4 صفحه 620 - در اين حديث نزول قرآن به طور تدريجى در بيست سال ذكر شده ، در حالى كه مىدانيم دوران نبوت كه قرآن در آن نازل مىشد در بيست و سه سال بود ، ممكن است اين تعبير از اشتباه راوى و يا غلط در نسخههاى حديث باشد .
( 2 ) « مجمع البيان » جلد 9 صفحه 163 - مرحوم علامه مجلسى در بحار الانوار جلد 58 صفحه 55 به بعد روايات مربوط به « بيت المعمور » را جمعآورى كرده است .