و سيراب مىشوند .
آنها نه تنها طالب حقند و تشنه گفتار نيك ، بلكه در ميان « خوب » و « خوبتر » و « نيكو » و « نيكوتر » دومى را برمىگزينند ، خلاصه آنها خواهان بهترين و برترينند .
آرى اين است نشانه يك مسلمان راستين و مؤمن حقطلب .
در اينكه منظور از « قول » در جمله « * ( يَسْتَمِعُونَ الْقَوْلَ ) * » ( سخنان را مىشنوند ) چيست مفسران تفسيرهاى گوناگونى دارند :
بعضى آن را به « قرآن » تفسير كردهاند ، و آنچه در آن از طاعات و مباحات است ، و پيروى از احسن را به معنى پيروى از طاعات مىدانند .
بعضى ديگر آن را به مطلق اوامر الهى تفسير كردهاند خواه در قرآن باشد يا غير قرآن .
ولى هيچگونه دليلى بر اين تفسيرهاى محدود در دست نيست ، بلكه ظاهر آيه هر گونه قول و سخن را شامل مىشود ، بندگان با ايمان خداوند از ميان تمام سخنان آن را برمىگزينند كه « احسن » است ، و از آن تبعيت مىكنند ، و در عمل خويش به كار مىبندند .
جالب اينكه قرآن در آيه فوق صاحبان « هدايت الهى » را منحصر در اين قوم شمرده ، همانگونه كه خردمندان را منحصر به اين گروه دانسته است ، اشاره به اينكه اين گروه مشمول هدايت ظاهر و باطنند ، هدايت ظاهر از طريق عقل و خرد ، و هدايت باطن از طريق نور الهى و امداد غيبى ، و اين دو افتخار بزرگ بر اين حقيقتجويان آزادانديش است .
و از آنجا كه پيامبر الهى به هدايت گمراهان و مشركان سخت علاقه داشت ، و از انحراف آنها كه گوش شنوا در برابر حقايق نداشتند رنج مىبرد آيه بعد به او از
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 413
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٤١٣