هدايت است ، چنان كه در سوره انبياء آيه 73 در باره گروهى از پيامبران چنين مىخوانيم : وَجَعَلْناهُمْ أَئِمَّةً يَهْدُونَ بِأَمْرِنا وَأَوْحَيْنا إِلَيْهِمْ فِعْلَ الْخَيْراتِ وَإِقامَ الصَّلاةِ وَإِيتاءَ الزَّكاةِ وَكانُوا لَنا عابِدِينَ : « آنها را پيشوايانى قرار داديم كه به فرمان ما مردم را هدايت مىكردند ، و انجام كارهاى نيك و برپا داشتن نماز و اداى زكات را به آنها وحى كرديم و آنها تنها مرا پرستش مىكردند » .
اينها امامانى بودند با برنامههاى روشن زيرا توحيد خالص و دعوت به خير و نيكى و حق و عدالت ، متن برنامه آنها را تشكيل مىداد ، اينها امامان نورند كه خط آنها در سلسله انبياء و اوصياء تا پيامبر خاتم و اوصيايش تداوم يافته .
و امامانى كه رهبران ضلال و گمراهى هستند و به تعبير آيات مورد بحث ائمه نارند .
از ويژگيهاى اين دو گروه از پيشوايان ، آن چنان كه در حديثى از امام صادق ع آمده است ، اين است كه : « گروه اول فرمان خدا را بر فرمان خلق و اراده خودشان مقدم مىشمرند ، و حكم او را برترين احكام مىدانند ، در حالى كه گروه دوم فرمان خويش را بر فرمان خدا مقدم مىدارند و حكم خويش را قبل از حكم او مىشمرند » ( 1 ) .
و با اين معيار شناخت اين دو گروه از امامان بسيار روشن خواهد بود ! در روز رستاخيز كه صفوف از هم مشخص مىشود هر گروهى بدنبال امامشاناند ناريان ، ناريان را طالبند ، و نوريان ، نوريان را چنان كه قرآن مىگويد : « يَوْمَ نَدْعُوا كُلَّ أُناسٍ بِإِمامِهِمْ » : « آن روز روزى است كه هر گروهى را به نام امامشان دعوت مىكنيم » ( اسراء - 71 ) .
بارها گفتهايم رستاخيز تجسمى است عظيم از اين جهان كوچك و آنها كه در اينجا به امامى دل بستهاند و در خط او گام برمىدارند در آنجا نيز در خط او
هامش
( 1 ) تفسير صافى ذيل آيات مورد بحث .