مىشود مجرمان در نوميدى و غم و اندوه فرو مىروند « ( * ( وَيَوْمَ تَقُومُ السَّاعَةُ يُبْلِسُ الْمُجْرِمُونَ ) * ) .
« يبلس » از ماده « ابلاس » در اصل به معنى غم و اندوهى است كه از شدت ياس و نوميدى دست مىدهد .
بديهى است اگر چيزى كه انسان از آن نااميد مىشود امرى ضرورى نباشد نوميديش مهم نيست ، اما غم و اندوه نشان مىدهد كه در اين موارد از يك امر ضرورى نوميد شده است ، لذا بعضى از مفسران ضرورى بودن را جزء ماده « ابلاس » مىدانند .
« ابليس » را نيز به همين مناسبت ابليس گفتهاند كه از رحمت خدا مايوس و غمناك شد .
به هر حال مجرمان حق دارند كه در آن روز مايوس و غمناك شوند ، چرا كه نه ايمان و عمل صالحى با خود به عرصه محشر آوردهاند ، نه يار و ياورى دارند و نه امكان بازگشت به دنيا و جبران گذشته وجود دارد .
لذا در آيه بعد مىافزايد : « آنها شفيعانى از معبودانشان ندارند » ( * ( وَلَمْ يَكُنْ لَهُمْ مِنْ شُرَكائِهِمْ شُفَعاءُ ) * ) .
همان بتها و معبودهاى ساختگى كه هر وقت از آنها سؤال مىشد چرا اينها را مىپرستيد ؟ مىگفتند : هؤُلاءِ شُفَعاؤُنا عِنْدَ اللَّه : « اينها شفيعان ما در پيشگاه خدايند » ( سوره يونس آيه 18 ) .
در آنجا مىفهمند كه هيچ خاصيتى بر وجود اين معبودهاى تو خالى و بى ارزش مترتب نيست .
به همين جهت « نسبت به معبودهايى كه آنها را شريك خدا قرار داده بودند
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 378
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٣٧٨