در پرورش فضائل اخلاقى در وجود انسان دارد .
لذا در حديثى از امير مؤمنان على ع مىخوانيم كه در فلسفه نماز فرمود :
الصلاة قربان كلى تقى :
« نماز وسيله تقرب هر پرهيزكارى به خدا است » ( 1 ) .
7 - نماز به سائر اعمال انسان ارزش و روح مىدهد - چرا كه نماز روح اخلاص را زنده مىكند ، زيرا نماز مجموعه اى است از نيت خالص و گفتار پاك و اعمال خالصانه ، تكرار اين مجموع در شبانه روز بذر ساير اعمال نيك را در جان انسان مىپاشد و روح اخلاص را تقويت مىكند .
لذا در حديث معروفى مىخوانيم كه امير مؤمنان على ع در وصاياى خود بعد از آن كه فرق مباركش با شمشير ابن ملجم جنايتكار شكافته شد فرمود :
اللَّه اللَّه فى الصلاة فانها عمود دينكم :
« خدا را خدا را در باره نماز ، چرا كه ستون دين شما است » ( 2 ) .
مىدانيم هنگامى كه عمود خيمه در هم بشكند يا سقوط كند هر قدر طنابها و ميخهاى اطراف محكم باشد اثرى ندارد ، همچنين هنگامى كه ارتباط بندگان با خدا از طريق نماز از ميان برود اعمال ديگر اثر خود را از دست خواهد داد .
در حديثى از امام صادق ع مىخوانيم :
اول ما يحاسب به العبد الصلاة فان قبلت قبل سائر عمله ، و ان ردت رد عليه سائر عمله :
« نخستين چيزى كه در قيامت از بندگان حساب مىشود نماز است اگر مقبول افتاد سائر اعمالشان قبول مىشود ، و اگر مردود شد سائر اعمال نيز مردود مىشود » ! شايد دليل اين سخن آن باشد كه نماز رمز ارتباط خلق و خالق است ، اگر به طور صحيح انجام گردد قصد قربت و اخلاص كه وسيله قبولى سائر اعمال است در او زنده مىشود ، و گرنه بقيه اعمال او مشوب و آلوده مىگردد و از درجه اعتبار
هامش
( 1 ) نهج البلاغه كلمات قصار جمله 136 .
( 2 ) نهج البلاغه نامهها ( وصيت ) 47 .