« و آيا راه تكثير نسل انسان را قطع مىكنيد » ؟ ! ( * ( وَتَقْطَعُونَ السَّبِيلَ ) * ) ( 1 ) .
« و آيا شما در مجالسى كه مركز اجتماعتان است آشكارا اعمال منكر انجام مىدهيد » ؟ ( * ( وَتَأْتُونَ فِي نادِيكُمُ الْمُنْكَرَ ) * ) .
« نادى » از ماده « نداء » به معنى مجلس عمومى ، و گاه به معنى مركز تفريح است ، چون افراد در آنجا يكديگر را صدا مىزنند و ندا مىكنند .
قرآن در اينجا شرح نداده است كه آنها چه منكراتى در مجالس خود انجام مىدادند ، اما ناگفته پيدا است اعمالى بوده است كه متناسب با همان عمل زشتشان بوده ، و به طورى كه در بعضى از تواريخ آمده آنها فحشهاى ركيك و كلمات زشت و زننده رد و بدل مىكردند ، با كف دست بر پشت يكديگر مىزدند قمار مىكردند ، بازيهاى بچه گانه داشتند ، مخصوصا سنگهاى كوچك به يكديگر يا به عابران پرتاب مىكردند ، انواع آلات موسيقى را به كار مىبردند ، و حتى در حضور جمع بدن خود را برهنه و گاه كشف عورت مىكردند ! ( 2 ) .
در حديثى از « ام هانى » از پيامبر اسلام ص چنين آمده است كه حضرت در پاسخ سؤال از جمله و * ( تَأْتُونَ فِي نادِيكُمُ الْمُنْكَرَ ) * فرمود :
كانوا يخذفون من يمر بهم و يسخرون منه :
« آنها هر كسى كه رد مىشد سنگريزه به سوى او پرتاب
هامش
( 1 ) جمعى از مفسران در تفسير جمله « * ( وَتَقْطَعُونَ السَّبِيلَ ) * » احتمالات ديگرى نيز ذكر كردهاند ، از جمله : با توجه به تاريخچه اى كه در فوق براى آنها ذكر شد آن را به معنى قطع كردن راه مردم در سفرهايشان به آن منطقه تفسير كردهاند ، چرا كه كاروانيان براى اينكه از شر اين قوم در امان بمانند چاره اى نداشتند جز اينكه از بيراهه بروند تا به دست اين بيراهان گرفتار نشوند . بعضى ديگر آن را به معنى « سرقت اموال » مردم تفسير كردهاند ، ولى تفسير اول كه در بالا ذكر شد مناسبتر به نظر مىرسد ، چرا كه يكى از فلسفههاى تحريم « لواط » طبق صريح روايات خطر قطع نسل آدمى است .
( 2 ) سفينة البحار جلد 2 صفحه 517 .