است و آنها از ساكنان زمينند ، تعبير به « * ( وَلا فِي السَّماءِ ) * » چه مفهومى مىتواند داشته باشد ؟
در پاسخ بايد گفت : اين تعبير يك نوع تاكيد و مبالغه است يعنى شما نه مىتوانيد در محدوده زمين از قلمرو قدرت خدا بيرون رويد و نه در آسمانها كه اگر فرضا قدرت مىداشتيد و به آسمان هم مىرفتيد باز هم تحت قدرت او بوديد .
يا اينكه نه بوسيله زمينيان مىتوانيد خداوند را در مشيتش عاجز كنيد نه معبودانى كه براى خود در آسمان مىپنداشتيد ، همچون فرشتگان و جنيان ( البته تفسير اول مناسبتر است ) .
ديگر اينكه فرق ميان « ولى » و « نصير » چيست ؟
مرحوم طبرسى در مجمع البيان مىگويد : « ولى كسى است كه بدون درخواست به انسان كمك كند ، اما نصير اعم از آنست ، گاه با درخواست و گاه بدون درخواست كمك مىنمايد » بلكه مىتوان گفت با توجه به مقابله اين دو كلمه ، ولى اشاره به سرپرستى است كه بدون تقاضا كمك مىكند و نصير فريادرس و ياورى است كه بعد از تقاضاى كمك به يارى انسان مىشتابد .
و به اين ترتيب قرآن تمام درهاى فرار از چنگال مجازات الهى را به روى اين مجرمان مىبندد .
لذا در آيه بعد بطور قاطع مىفرمايد : « كسانى كه به آيات خدا و لقاى او كافر شدند از رحمت من مايوسند » ( * ( وَالَّذِينَ كَفَرُوا بِآياتِ اللَّه وَلِقائِه أُولئِكَ يَئِسُوا مِنْ رَحْمَتِي ) * ) .
سپس براى تاكيد مىافزايد : « براى آنها عذاب دردناكى است » ( * ( وَأُولئِكَ لَهُمْ عَذابٌ أَلِيمٌ ) * ) .
اين « عذاب اليم » لازمه مايوس شدن از رحمت خدا است .
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 241
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٢٤١