نمىشود » .
در اينجا سؤال ديگرى مطرح است كه اين تعبير با آيه 92 سوره حجر كه مىگويد : « قسم به پروردگارت كه ما از همه آنها سؤال مىكنيم » « فَوَ رَبِّكَ لَنَسْئَلَنَّهُمْ أَجْمَعِينَ » چگونه سازگار است ؟
اين سؤال را نيز از دو راه مىتوان پاسخ گفت : نخست اينكه قيامت ، مواقف متعددى دارد بعضى از مواقف سؤال مىكنند ، اما در بعضى از مواقف همه چيز روشن است و نياز به سؤال ندارد .
ديگر اينكه سؤال دو گونه است : « سؤال تحقيق » و « سؤال سرزنش » ، در قيامت نياز به « سؤال تحقيق » نيست ، چرا كه همه چيز عيان است و حاجت به بيان نيست ، ولى « سؤال سرزنشآميز » در آنجا وجود دارد كه اين خود يك نوع مجازات روانى براى مجرمان است .
درست همانند سؤالى كه پدر از فرزند ناخلفش مىكند و مىگويد : آيا من اين همه به تو خدمت نكردم ؟ و آيا جزاى آن همه خدمت خيانت و فساد بود ؟ ! ( در حالى كه هر دو از جريانها با خبرند و منظور پدر سرزنش فرزند است ) .
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 161
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص١٦١