72 - بگو : به من خبر دهيد هر گاه خداوند روز را تا قيامت بر شما جاودان كند ، كدام معبود غير از اللَّه است كه شبى براى شما بياورد تا در آن آرامش يابيد ؟ آيا نمىبينيد ؟ ! 73 - از رحمت اوست كه براى شما شب و روز قرار داد ، تا هم در آن آرامش داشته باشيد و هم براى بهره گيرى از فضل خدا تلاش كنيد ، شايد شكر نعمت او را بجا آوريد .
74 - به خاطر بياوريد روزى را كه آنها را ندا مىدهد و مىگويد كجايند شريكانى كه براى من مىپنداشتيد ؟
75 - ( در آن روز ) از هر امتى گواهى برمىگزينيم و ( به مشركان گمراه ) مىگوئيم دليل خود را بياوريد ، اما آنها مىدانند كه حق براى خداست و تمام آنچه را افترا مىبستند از ( نظر ) آنها گم خواهد شد !
تفسير : نعمت بزرگ روز و شب
آيات مورد بحث سخن از بخش عظيمى از مواهب الهى مىگويد كه هم دليلى است بر مساله توحيد و نفى شرك ، و از اين نظر بحث گذشته را تكميل مىكند ، و هم نمونه اى است از نعمتهاى خداوند كه به خاطر آن شايسته حمد و ستايش است ، ستايشى كه در آيات قبل به آن اشاره شد ، و هم گواهى است بر مختار بودن او در نظام آفرينش و تدبير اين جهان .
نخست به نعمت بزرگ نور و روشنايى روز كه مايه هر جنبش و حركت است اشاره كرده مىفرمايد : « بگو : به من خبر دهيد اگر خداوند شب را بر شما تا روز قيامت جاودان قرار مىداد آيا معبودى جز خدا مىتوانست ، نور و روشنايى براى شما بياورد ؟ آيا نمىشنويد » ؟ ! ( * ( قُلْ أَ رَأَيْتُمْ إِنْ جَعَلَ اللَّه عَلَيْكُمُ اللَّيْلَ سَرْمَداً إِلى يَوْمِ الْقِيامَةِ مَنْ إِله غَيْرُ اللَّه يَأْتِيكُمْ بِضِياءٍ أَ فَلا تَسْمَعُونَ ) * ) ( 1 ) .
در اينجا تعبير به « ضياء » ( نور ) مىكند ، چرا كه هدف اصلى از روز همان
هامش
( 1 ) ا رأيتم جمله اى است كه معمولا آن را به معنى « اخبرونى » ( به من خبر دهيد ) تفسير كردهاند ولى سابقا گفتيم كه گاه به معنى « هل علمتم » ( آيا مىدانيد ) مىآيد .