فعل مضارع است نشان مىدهد كه مربوط به اين دنيا است چرا كه مىگويد :
« او از اعمالى كه شما در حال و آينده انجام مىدهيد با خبر است » و اگر مربوط به پايان اين جهان بود مىبايست گفته شود « ما فعلتم » ( كارى كه انجام داديد ) ( دقت كنيد ) .
از مجموع اين قرائن دقيقا چنين استفاده مىشود كه اين آيه يكى ديگر از عجائب آفرينش را بيان مىكند و در واقع شبيه چيزى است كه در دو آيه قبل آمده ( * ( أَ لَمْ يَرَوْا أَنَّا جَعَلْنَا اللَّيْلَ لِيَسْكُنُوا فِيه ) * ) .
و بنا بر اين آيات مورد بحث ، قسمتى درباره توحيد و بخشى درباره معاد است .
نتيجه اى كه از اين تفسير مىگيريم اين است كه اين كوهها كه ما آنها را ساكن مىپنداريم با سرعت زياد در حركتند ، مسلما حركت كوهها بدون حركت زمينهاى ديگر كه به آنها متصل است معنى ندارد ، و به اين ترتيب معنى آيه چنين مىشود كه زمين با سرعت حركت مىكند همچون حركت ابرها ! طبق محاسبات دانشمندان امروز سرعت سير حركت زمين به دور خود نزديك به 30 كيلومتر در هر دقيقه است و سرعت سير آن در حركت انتقالى به دور آفتاب از اين هم بيشتر است .
اما چرا قرآن « كوهها » را مركز بحث قرار داده شايد به اين جهت است كه كوهها از نظر سنگينى و وزن و پا بر جايى ضرب المثلند و براى تشريح قدرت خداوند نمونه بهترى محسوب مىشوند ، جايى كه كوهها با اين عظمت و سنگينى به فرمان خدا ( همراه زمين ) حركت كنند قدرت او بر هر چيز به ثبوت مىرسد .
به هر حال آيه فوق از معجزات علمى قرآن است ، زيرا مىدانيم نخستين دانشمندانى كه حركت كره زمين را كشف كردند ، « گاليله » ايتاليايى و « كپرنيك » لهستانى بودند كه در اواخر قرن 16 و اوائل 17 ميلادى اين عقيده را برملا
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 569
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٥٦٩