در اينجا انسانى است با ويژگيهايى كه در بالا ذكر كرديم ، انسانى است بسيار فعال ، مشخص كننده خط حق و باطل ، مؤمن و منافق و كافر ، انسانى است كه در آستانه رستاخيز ظاهر مىشود و خود يكى از آيات عظمت پروردگار است .
2 - « رجعت » در كتاب و سنت
از مسائلى كه در آيات مورد بحث قابل ملاحظه است ، ظهور بعضى از اين آيات در مساله رجعت است .
« رجعت » از عقائد معروف شيعه است و تفسيرش در يك عبارت كوتاه چنين است : بعد از ظهور مهدى ع و در آستانه رستاخيز گروهى از « مؤمنان خالص » و « كفار و طاغيان بسيار شرور » به اين جهان بازمىگردند ، گروه اول مدارجى از كمال را طى مىكنند ، و گروه دوم كيفرهاى شديدى مىبينند .
مرحوم « سيد مرتضى » كه از بزرگان شيعه است چنين مىگويد : « خداوند متعال بعد از ظهور حضرت مهدى گروهى از كسانى كه قبلا از دنيا رفتهاند به اين جهان بازمىگرداند ، تا در ثواب و افتخارات يارى او و مشاهده حكومت حق بر سراسر جهان شركت جويند ، و نيز گروهى از دشمنان سرسخت را بازمىگرداند تا از آنها انتقام گيرد .
سپس مىافزايد : دليل بر صحت اين مذهب اين است كه هيچ عاقلى نمىتواند قدرت خدا را بر اين امر انكار كند چرا كه اين مساله محالى نيست ، در حالى كه بعضى از مخالفين ما چنان اين موضوع را انكار مىكنند كه گويى آن را محال و غير ممكن مىشمرند .
بعد اضافه مىكند : دليل بر اثبات اين عقيده اجماع اماميه است زيرا احدى از آنها با اين عقيده مخالفت نكرده است » ( 1 ) .
هامش
( 1 ) « سفينة البحار » جلد 1 صفحه 511 ( ماده رجع ) .