مىكنم چرا كه او نسبت به من ، رحيم و لطيف و مهربان است « ( * ( سَأَسْتَغْفِرُ لَكَ رَبِّي إِنَّه كانَ بِي حَفِيًّا ) * ) .
در واقع ، ابراهيم در مقابل خشونت و تهديد آزر ، مقابله به ضد نمود ، وعده استغفار و تقاضاى بخشش پروردگار به او داد .
در اينجا سؤالى مطرح مىشود كه چرا ابراهيم به او وعده استغفار داد با اينكه مىدانيم آزر ، هرگز ايمان نياورد و استغفار براى مشركان ، طبق صريح آيه 113 سوره توبه ممنوع است .
پاسخ اين سؤال را بطور مشروح ذيل همان آيه سوره توبه ذكر كردهايم ( جلد 8 صفحه 106 ) .
سپس چنين گفت : « من از شما ( از تو و اين قوم بتپرست ) كناره گيرى مىكنم ، و همچنين از آنچه غير از خدا مىخوانيد » يعنى از بتها ( * ( وَأَعْتَزِلُكُمْ وَما تَدْعُونَ مِنْ دُونِ اللَّه ) * ) .
« و تنها پروردگارم را مىخوانم ، و اميدوارم كه دعاى من در پيشگاه پروردگارم بىپاسخ نماند » ( * ( وَأَدْعُوا رَبِّي عَسى أَلَّا أَكُونَ بِدُعاءِ رَبِّي شَقِيًّا ) * ) .
اين آيه از يك سو ، ادب ابراهيم را در مقابل آزر نشان مىدهد ، كه او گفت : از من دور شو ، ابراهيم هم پذيرفت ، و از سوى ديگر قاطعيت او را در عقيده اش مشخص مىكند كه اين دورى من از شما به اين دليل نيست كه دست از اعتقاد راسخم به توحيد برداشته باشم ، بلكه به خاطر عدم آمادگيتان براى پذيرش حق است و لذا من در اعتقاد خودم هم چنان پا بر جا مىمانم .
ضمنا مىگويد من اگر خدايم را بخوانم اجابت مىكند اما بيچاره شما كه بيچاره تر از خود را مىخوانيد و هرگز دعايتان مستجاب نمىشود و حتى
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 85
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٨٥