وجود قوانين منظم و عمومى در سرتاسر اين جهان دليل بر يكپارچگى و بهم پيوستگى اين نظام است .
مساله نظم و قانون و حساب در پهنه آفرينش يكى از اساسىترين مسائل اين عالم محسوب مىشود ، فى المثل اگر مىبينيم صدها دستگاه مغز الكترونيكى نيرومند دستبدست هم مىدهند تا با انجام محاسبات دقيق راه سفرهاى فضايى را براى مسافران فضا هموار سازند ، و محاسبات آنها درست از آب درمىآيد و قايق ماه نشين در همان محل پيشبينى شده در كره ماه مىنشيند با اينكه كره ماه و زمين هر دو به سرعت در حركتند ، بايد توجه داشته باشيم كه اين جريان مديون نظام دقيق منظومه شمسى و سيارات و اقمار آن است ، زيرا اگر حتى يك صدم ثانيه از سير منظم خود منحرف مىشدند معلوم نبود مسافران فضا به كدام نقطه پرتاب خواهند شد .
از جهان بزرگ وارد عالم كوچك و كوچكتر و بسيار كوچك مىشويم ، در اينجا مخصوصا در عالم موجودات زنده نظم مفهوم زنده ترى به خود مىگيرد و هرج و مرج در آن هيچ محلى ندارد ، مثلا بهم خوردن تنظيم يك سلول مغزى انسان كافى است كه سازمان زندگى او را به گونه غمانگيزى به هم بريزد .
در اخبار جرائد آمده بود كه يك جوان دانشجو بر اثر يك تكان شديد مغزى در يك حادثه رانندگى تقريبا تمام گذشته خود را فراموش كرده است ! در حالى كه از جهات ديگر سالم است ، برادر و خواهر خود را نمىشناسد و از اينكه مادرش او را در آغوش مىفشارد و مىبوسد وحشت مىكند كه اين زن بيگانه با من چه كار دارد ؟ او را به زادگاهش مىبرند ، به اطاقى كه در آن بزرگ شده ، به كارهاى دستى و تابلوهاى نقاشى خودش مىنگرد ، ولى مىگويد : اين نخستين بار است كه چنين اطاق و تابلوى را مشاهده مىكند ! ! شايد فكر مىكند از كره ديگرى به اين كره قدم گذارده است كه همه چيز براى او تازگى دارد .
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 522
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٥٢٢