به هر حال اين بيخبران دائما در غرور و غفلتند ، و اين بدبختى تا پايان جهان هم چنان ادامه دارد .
چنان كه قرآن مىفرمايد :
« اين تا زمانى ادامه دارد كه راه بر ياجوج و ماجوج گشوده شود و آنها در سراسر زمين پخش شوند ، و از هر بلندى و ارتفاعى با سرعت بگذرند » ( * ( حَتَّى إِذا فُتِحَتْ يَأْجُوجُ وَمَأْجُوجُ وَهُمْ مِنْ كُلِّ حَدَبٍ يَنْسِلُونَ ) * ) .
در باره ياجوج و ماجوج و اينكه آنها كدام طائفه بودند ؟ و در كجا زندگى داشتند ؟ و سرانجام چه مىكنند و چه خواهند شد ؟ در ذيل آيات 94 به بعد سوره « كهف » بحث كردهايم ، و همچنين در مورد سدى كه « ذو القرنين » براى جلوگيرى از نفوذ آنها در يك تنگه كوهستانى ساخت مشروحا بحث شده .
آيا منظور از گشوده شدن اين دو طايفه ، شكسته شدن سد آنها و نفوذشان از اين طريق در مناطق ديگر جهان است ؟ و يا منظور نفوذ آنها به طور كلى در كره زمين از هر سو و هر ناحيه مىباشد ؟ آيه فوق صريحا در اين باره سخن نگفته ، تنها از انتشار و پراكندگى آنها در كره زمين به عنوان يك نشانه پايان جهان و مقدمه رستاخيز و قيامت ياد كرده است .
و بلافاصله مىگويد : « در اين هنگام وعده حق خداوند نزديك مىشود » ( * ( وَاقْتَرَبَ الْوَعْدُ الْحَقُّ ) * ) .
« و آن چنان وحشتى سراسر وجود كافران را فرا مىگيرد كه چشمهايشان از حركت باز مىايستد و خيره خيره به آن صحنه نگاه مىكنند » ( * ( فَإِذا هِيَ شاخِصَةٌ أَبْصارُ الَّذِينَ كَفَرُوا ) * ) .
در اين هنگام پردههاى غرور و غفلت از برابر ديدگانشان كنار مىرود و فريادشان بلند مىشود « اى واى بر ما ما از اين صحنه در غفلت بوديم » ( * ( يا
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 503
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٥٠٣