و لذا تمام افكار متوجه او شد جمعيت « گفتند اكنون كه چنين است پس برويد او را در برابر چشم مردم حاضر كنيد تا آنها كه مىشناسند و خبر دارند گواهى دهند » ( * ( قالُوا فَأْتُوا بِه عَلى أَعْيُنِ النَّاسِ لَعَلَّهُمْ يَشْهَدُونَ ) * ) .
بعضى از مفسران نيز اين احتمال را دادهاند كه منظور مشاهده صحنه مجازات و كيفر ابراهيم است ، نه شهادت و گواهى بر مجرم بودن او اما با توجه به آيات بعد كه بيشتر جنبه بازپرسى دارد اين احتمال منتفى است ، بعلاوه تعبير به كلمه « لعل » ( شايد ) نيز متناسب با معنى دوم نيست ، زيرا اگر مردم در برابر صحنه مجازات حضور يابند ، طبعا مشاهده خواهند كرد ، شايد ندارد .
جارچيان در اطراف شهر فرياد زدند كه هر كس از ماجراى خصومت ابراهيم و بدگويى او نسبت به بتها آگاه است حاضر شود ، و به زودى هم آنها كه از اين موضوع آگاه بودند و هم ساير مردم اجتماع كردند تا ببينند سرانجام كار اين متهم به كجا خواهد رسيد .
شور و ولوله عجيبى در مردم افتاده بود ، چرا كه از نظر آنها جنايتى بىسابقه توسط يك جوان ماجراجو در شهر رخ داده بود كه بنيان دينى مردم محيط را به لرزه درآورده بود .
سرانجام محكمه و دادگاه تشكيل شد و زعماى قوم در آنجا جمع بودند بعضى مىگويند : خود نمرود نيز بر اين ماجرا نظارت داشت .
نخستين سؤالى كه از ابراهيم كردند اين بود « گفتند : تويى كه اين كار را با خدايان ما كرده اى ؟ اى ابراهيم » ! ( * ( قالُوا أَ أَنْتَ فَعَلْتَ هذا بِآلِهَتِنا يا إِبْراهِيمُ ) * ) .
آنها حتى حاضر نبودند بگويند تو خدايان ما را شكسته اى ، و قطعه قطعه كرده اى ، بلكه تنها گفتند : تو اين كار را با خدايان ما كردى ؟
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 437
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٤٣٧