4 - ( اما پيامبر ) گفت پروردگار من همه سخنان را چه در آسمان باشد و چه در زمين مىداند و او شنوا و داناست .
5 - آنها گفتند ( آنچه را محمد آورده وحى نيست ) بلكه خوابهاى آشفته است ، اصلا او به دروغ آن را به خدا بسته ، نه او يك شاعر است ! ( اگر راست مىگويد ) بايد معجزه اى براى ما بياورد ، همانگونه كه پيامبران پيشين با معجزات فرستاده شدند .
تفسير : بهانههاى رنگارنگ
اين سوره - همانگونه كه اشاره كرديم - با يك هشدار نيرومند به عموم مردم آغاز مىشود ، هشدارى تكاندهنده و بيداركننده ، مىگويد : « حساب مردم به آنها نزديك شده ، در حالى كه در غفلتند و روىگردانند » ( * ( اقْتَرَبَ لِلنَّاسِ حِسابُهُمْ وَهُمْ فِي غَفْلَةٍ مُعْرِضُونَ ) * ) .
عمل آنها نشان مىدهد كه اين غفلت و بيخبرى سراسر وجودشان را گرفته است ، و گرنه چگونه ممكن است انسان ايمان به نزديكى حساب ، آن هم از حسابگرى فوق العاده دقيق ، داشته باشد و اينچنين همه مسائل را سرسرى بگيرد و آلوده هر گونه گناه باشد ؟ .
كلمه « اقترب » تاكيد بيشترى از « قرب » دارد ، و اشاره به اين است كه اين حساب بسيار نزديك شده .
تعبير به « ناس » گر چه ظاهرا عموم مردم را شامل مىشود و دليل بر آن است كه همگى در غفلتند ولى بدون شك هميشه موقعى كه سخن از توده مردم گفته مىشود استثناهايى وجود دارد ، و در اينجا گروه بيدار دلى را كه هميشه در فكر حسابند و براى آن آماده مىشوند بايد از اين حكم مستثنى دانست .
جالب اين كه مىگويد حساب به مردم نزديك شده ، نه مردم به حساب ، گويى حساب با سرعت به استقبال مردم مىدود ! ضمنا فرق ميان « غفلت » و « اعراض » ممكن است از اين نظر باشد كه