تخطي إلى المحتوى الرئيسي

الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 319

مساهمون:

ص٣١٩
سپس به بخش ديگر اين داستان اشاره كرده مىگويد : « به خاطر بياوريد هنگامى كه به فرشتگان گفتيم : براى آدم سجده كنيد ، آنها نيز همگى سجده كردند جز ابليس كه امتناع ورزيد » ( * ( وَإِذْ قُلْنا لِلْمَلائِكَةِ اسْجُدُوا لآدَمَ فَسَجَدُوا إِلَّا إِبْلِيسَ أَبى ) * ) . و از اينجا به خوبى مقام با عظمت آدم روشن مىشود ، آدمى كه مسجود فرشتگان بود و مورد احترام اين مخلوقات بزرگ پروردگار ، ضمنا عداوت ابليس با او از نخستين گام آشكار مىگردد ، كه او هرگز سر تعظيم در برابر عظمت آدم فرود نياورد . شك نيست كه سجده به معنى پرستش مخصوص خدا است ، و غير از خدا هيچكس و هيچ چيز نمىتواند معبود باشد ، بنا بر اين سجده فرشتگان در برابر خدا بود ، منتهى بخاطر آفرينش اين موجود با عظمت كه :
شايسته ستايش آن آفريدگارى است كارد چنين دلآويز نقشى ز ماء و طينى !
و يا سجده در اينجا به معنى خضوع و تواضع است . به هر حال ما در اين موقع به آدم اخطار كرديم و « گفتيم : اى آدم با اين برنامه مسجل شد كه ابليس دشمن تو و همسر تو است ، مواظب باشيد مبادا شما را از بهشت بيرون كند كه به درد و رنج خواهى افتاد » ( * ( فَقُلْنا يا آدَمُ إِنَّ هذا عَدُوٌّ لَكَ وَلِزَوْجِكَ فَلا يُخْرِجَنَّكُما مِنَ الْجَنَّةِ فَتَشْقى ) * ) . روشن است كه « جنت » در اينجا به معنى بهشت جاويدان سراى ديگر نيست كه آن يك نقطه تكاملى است و بيرون آمدن و بازگشت به عقب در آن امكان ندارد ، اين جنت باغى بوده است داراى همه چيز از باغهاى اين جهان كه به لطف پروردگار ناراحتى در آن وجود نداشته ، و لذا خداوند به آدم اخطار مىكند كه اگر از اين نقطه امن و امان بيرون به روى به دردسر خواهى افتاد ( « تشقى »