و فرآوردههاى كشاورزى .
سرانجام اشاره به پنجمين و آخرين نعمت از اين سلسله نعمتهاى الهى كرده مىگويد : « از اين فرآوردههاى گياهى ، هم خودتان بخوريد و هم چهار پايان خود را در آن به چرا ببريد » ( * ( كُلُوا وَارْعَوْا أَنْعامَكُمْ ) * ) .
اشاره به اينكه : فرآوردههاى حيوانى شما كه بخش مهمى از مواد غذايى و لباس و پوشاك و ساير وسائل زندگى شما را تشكيل مىدهد نيز از بركت همان زمين و همان آبى است كه از آسمان نازل مىشود .
و در پايان در حالى كه به همه اين نعمتها اشاره كرده مىفرمايد : « در اين امور ، نشانههاى روشنى است براى صاحبان عقل و انديشه » ( * ( إِنَّ فِي ذلِكَ لآياتٍ لأُولِي النُّهى ) * ) .
قابل توجه اينكه « نهى » جمع « نهيه » ( بر وزن كپيه ) در اصل از ماده « نهى » ( نقطه مقابل امر ) گرفته شده و به معنى عقل و دانشى است كه انسان را از زشتيها نهى مىكند ، اشاره به اينكه : هر گونه فكر و انديشه براى پىبردن به اهميت اين آيات كافى نيست ، بلكه عقل و انديشههاى مسئول مىتواند به اين واقعيت پىببرد .
و به تناسب اينكه در بيان توحيدى اين آيات ، از آفرينش زمين و نعمتهاى آن استفاده شده « معاد » را نيز با اشاره به همين زمين در آخرين آيه مورد بحث بيان كرده ، مىفرمايد : « از آن شما را آفريديم و در آن باز مىگردانيم ، و از آن نيز شما را بار ديگر بيرون مىآوريم » ( * ( مِنْها خَلَقْناكُمْ وَفِيها نُعِيدُكُمْ وَمِنْها نُخْرِجُكُمْ تارَةً أُخْرى ) * ) .
چه تعبير گويا و فشرده اى از گذشته و امروز و آينده انسانها ، همه از خاك به وجود آمدهايم ، همه به خاك باز مىگرديم و همه بار ديگر از خاك برانگيخته
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 223
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٢٢٣