خدا بود قرآن در اينجا فصل ديگرى در همين زمينه بيان مىدارد : « همان خداوندى كه زمين را براى شما مهد آسايش قرار داد ، و راههايى در آن ايجاد كرد ، و از آسمان ، آبى فرستاد » ( * ( الَّذِي جَعَلَ لَكُمُ الأَرْضَ مَهْداً وَسَلَكَ لَكُمْ فِيها سُبُلًا وَأَنْزَلَ مِنَ السَّماءِ ماءً ) * ) .
« ما به وسيله اين آب ، انواع گوناگون از گياهان مختلف را از خاك تيره برآورديم » ( * ( فَأَخْرَجْنا بِه أَزْواجاً مِنْ نَباتٍ شَتَّى ) * ) .
در مجموع اين آيه به چهار بخش از نعمتهاى بزرگ خدا اشاره شده است :
1 - زمين كه مهد آرامش و آسايش انسان است و به بركت قانون جاذبه و همچنين قشر عظيم هوايى كه اطراف آن را گرفته انسان مىتواند به راحتى و امن و امان روى آن زندگى كند .
2 - راهها و جاده هايى كه خداوند در زمين به وجود آورده است كه تمام مناطق آن را به يكديگر پيوند مىدهد ، همانگونه كه غالبا ديدهايم در ميان سلسله جبال سر به آسمان كشيده ، غالبا درهها و راههايى وجود دارد ، كه انسان مىتواند از آنها عبور كرده ، به مقصد خود برسد .
3 - آبى كه مايه حيات است و سرچشمه همه بركات از آسمان نازل كرده .
4 - گياهان و نباتات گوناگون و مختلفى كه به وسيله اين آب از زمين مىرويد كه قسمتى از آنها مواد غذايى انسان را تشكيل مىدهند و بخشى مواد دارويى قسمتى را انسان براى ساختن لباس مورد استفاده قرار مىدهد و قسمت ديگرى را براى وسائل زندگى ( همچون درها و حتى خانه هايى كه از چوب ساخته مىشود و كشتىها و بسيارى از وسائل نقليه ديگر ) .
بلكه مىتوان گفت : اين چهار نعمت بزرگ به همان ترتيب كه در آيه فوق آمده است اولويتهاى زندگى انسان را تشكيل مىدهد ، قبل از همه چيز ، محل سكونت و آرامش لازم است ، و به دنبال آن راههاى ارتباطى ، سپس آب ،
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 222
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٢٢٢