خود نباشند ، در اين موقع آزمايش بزرگ فرزندان شروع مىشود .
آيا وجود چنين پدر و مادرى را مايه رحمت مىدانند ، و يا بلا و مصيبت و عذاب آيا صبر و حوصله كافى براى نگهدارى احترام آميز از چنين پدر و مادرى را دارند و يا هر زمان با نيش زبان ، با كلمات سبك و اهانت آميز و حتى گاه با تقاضاى مرگ او از خدا قلبش را مىفشارند و آزار مىدهند ؟ .
2 - از سوى ديگر قرآن مىگويد : در اين هنگام به آنها اف مگو ، يعنى اظهار ناراحتى و ابراز تنفر مكن ، و باز اضافه مىكند با صداى بلند و اهانت آميز و داد و فرياد با آنها سخن مگو ، و باز تاكيد مىكند كه با قول كريم و گفتار بزرگوارانه با آنها سخن بگو كه همه آنها نهايت ادب در سخن را مىرساند كه زبان كليد قلب است .
3 - از سوى ديگر دستور به تواضع و فروتنى مىدهد ، تواضعى كه نشان دهنده محبت و علاقه باشد و نه چيز ديگر .
4 - سرانجام مىگويد : حتى موقعى كه رو به سوى درگاه خدا مىآورى پدر و مادر را ( چه در حيات و چه در ممات ) فراموش مكن و تقاضاى رحمت پروردگار براى آنها بنما .
مخصوصا اين تقاضايت را با اين دليل همراه ساز و بگو « خداوندا همانگونه كه آنها در كودكى مرا تربيت كردند تو مشمول رحمتشان فرما » ؟
نكته مهمى كه از اين تعبير علاوه بر آنچه گفته شد استفاده مىشود اين است كه اگر پدر و مادر آن چنان مسن و ناتوان شوند كه به تنهايى قادر بر حركت و دفع آلودگيها از خود نباشند ، فراموش نكن كه تو هم در كودكى چنين بودى و آنها از هر گونه حمايت و محبت از تو دريغ نداشتند محبت آنها را جبران نما .
و از آنجا كه گاهى در رابطه با حفظ حقوق پدر و مادر و احترام آنها و تواضعى
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 76
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٧٦