و نابود شده است « ( * ( فَحَبِطَتْ أَعْمالُهُمْ ) * ) .
درست همانند خاكسترى در برابر يك طوفان عظيم .
و چون آنها عملى كه قابل سنجش و ارزش باشد ندارند ، « لذا روز قيامت وزن و ميزانى براى آنان برپا نخواهيم كرد » ( * ( فَلا نُقِيمُ لَهُمْ يَوْمَ الْقِيامَةِ وَزْناً ) * ) .
چرا كه توزين و سنجش مربوط به جايى است كه چيزى در بساط باشد ، آنها كه چيزى در بساط ندارند چگونه توزين و سنجشى داشته باشند ؟ ! .
سپس ضمن بيان كيفر آنها سومين عامل انحراف و بدبختى و زيانشان را بيان كرده مىگويد : « كيفر آنها جهنم است به خاطر آنكه كافر شدند و آيات من و پيامبرانم را بباد استهزاء و سخريه گرفتند » ( * ( ذلِكَ جَزاؤُهُمْ جَهَنَّمُ بِما كَفَرُوا وَاتَّخَذُوا آياتِي وَرُسُلِي هُزُواً ) * ) ( 1 ) .
و به اين ترتيب آنها سه اصل اساسى معتقدات دينى ( مبدء و معاد و رسالت انبياء ) را انكار كرده و يا بالاتر از انكار آن را به باد مسخره گرفتهاند :
مشخصات كفار و زيانكارترين مردم و همچنين سرانجام كارشان به خوبى دانسته شد و اكنون به سراغ مؤمنان و سرنوشتشان مىرويم تا با قرينه مقابله ، وضع هر دو طرف كاملا مشخص گردد ، قرآن در اين زمينه مىگويد : « كسانى كه ايمان آوردند و عمل صالح انجام دادند باغهاى فردوس منزلگاهشان است » ( * ( إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحاتِ كانَتْ لَهُمْ جَنَّاتُ الْفِرْدَوْسِ نُزُلًا ) * ) .
هامش
( 1 ) در تركيب و جمله بندى * ( ذلِكَ جَزاؤُهُمْ جَهَنَّمُ ) * در ميان مفسران گفتگو است :
بعضى « ذلك » را مبتدا و « جزائهم » را خبر و « جهنم » را بدل از ذلك مىدانند .
در حالى كه بعضى ديگر مبتدا را محذوف دانسته و « ذلك » را خبر آن مىدانند و « جزائهم جهنم » نيز مبتداى خبر ديگرى است كه در تقدير چنين مىشود : الامر ذلك جزائهم جهنم ولى روشن است كه بيان اول مناسبتر مىباشد .