سرانجام به آخرين آيه اين سوره ( سوره اسراء ) مىرسيم آيه اى كه با حمد خداوند سوره را پايان مىدهد همانگونه كه با تسبيح ذات پاك او سوره آغاز شده بود ، و در حقيقت اين آيه نتيجه اى است بر كل بحثهاى توحيدى اين سوره و محتواى همه آن مفاهيم توحيدى .
روى سخن را به پيامبر كرده ، چنين مىگويد : « بگو حمد و سپاس مخصوص خداوندى است كه نه فرزندى براى خود انتخاب كرده و نه شريكى در حكومت و مالكيت جهان دارد ، و نه سرپرستى براى حمايت در برابر ذلت و ناتوانى » ( * ( وَقُلِ الْحَمْدُ لِلَّه الَّذِي لَمْ يَتَّخِذْ وَلَداً وَلَمْ يَكُنْ لَه شَرِيكٌ فِي الْمُلْكِ وَلَمْ يَكُنْ لَه وَلِيٌّ مِنَ الذُّلِّ ) * ) .
و چنين خدايى با چنان صفات از هر چه فكر كنى برتر و بالاتر است « بنا بر اين او را بزرگ دار و به عظمت بىانتهايش آشنا شو » ( * ( وَكَبِّرْه تَكْبِيراً ) * ) .
نكتهها :
1 - تناسب صفات سه گانه -
در آيه فوق به سه قسمت از صفات خدا اشاره شده كه با توجه به فرمان ذيل آيه به چهار صفت تكميل مىشود :
نخست نفى فرزند است ، چرا كه داشتن فرزند هم دليل بر نياز ، و هم جسمانى بودن ، و هم شبيه و نظير داشتن است ، و خداوند نه جسم است و نه نياز دارد و نه شبيه و نظير ! .
و دومى نفى شريك است چرا كه وجود شريك دليل بر محدوديت قدرت و حكومت ، و يا عجز و ناتوانى ، و يا وجود شبيه و نظير است ، و مىدانيم خدا از همه اين صفات پاك است ، قدرتش همچون حكومتش نامحدود و هيچ شبيهى براى او نيست .
و سومى نفى ولى و حامى در برابر مشكلات و شكستها است ، كه نفى اين صفت