سپس به صورت يك تهديد قاطع و كوبنده صحنه اى از صحنههاى قيامت را كه نتيجه قطعى اعمال آنها است به آنها نشان مىدهد :
« و ما آنها را در روز قيامت بر صورتهايشان محشور مىكنيم » ( * ( وَنَحْشُرُهُمْ يَوْمَ الْقِيامَةِ عَلى وُجُوهِهِمْ ) * ) :
بجاى اينكه مستقيم و ايستاده راه بروند فرشتگان عذاب آنان را به صورتشان بر زمين مىكشند .
بعضى نيز اين احتمال دادهاند كه اين گنهكاران چون در آنجا قادر به راه رفتن نيستند همچون خزندگان بر صورت و سينه مىخزند ، و با حالى دردناك و ذلت بار پيش مىروند .
آرى آنها از نعمتهاى بزرگى همچون پاها براى راه رفتن محرومند چرا كه در اين جهان از اين وسائل در راه سعادت استفاده نكردند ، بلكه در مسير گناه آنها را به كار گرفتند .
و نيز « آنها در حالتى كه نابينا و لال و كر هستند به آن دادگاه بزرگ وارد شوند » ( * ( عُمْياً وَبُكْماً وَصُمًّا ) * ) .
در اينجا اين سؤال پيش مىآيد كه از آيات ديگر قرآن استفاده مىشود كه مجرمان و دوزخيان هم مىبينند هم مىشنوند و هم سخن مىگويند ( 1 ) چگونه آيه فوق مىگويد آنها كور و كر و لالند ؟ ! مفسران در پاسخ اين سؤال تفسيرهاى متعددى ذكر كردند كه بهتر از همه دو تفسير زير است :
هامش
( 1 ) در آيه 53 سوره كهف مىخوانيم * ( وَرَأَى الْمُجْرِمُونَ النَّارَ ) * « گنهكاران آتش دوزخ را مىبينند » و در آيه 13 سوره فرقان مىخوانيم * ( دَعَوْا هُنالِكَ ثُبُوراً ) * « دوزخيان صداى خود را به وا ويلاه و وا هلاكاه بلند مىكنند » و در آيه 12 سوره فرقان مىخوانيم * ( سَمِعُوا لَها تَغَيُّظاً وَزَفِيراً ) * « مجرمان صداى وحشتناك آتش خشمگين را مىشنوند » .