از سوى چهارم نياز به وسيله راهيابى است كه در گذشته خورشيد و ستارگان آسمان بودند و امروز قطبنماها و نقشهها هستند .
به هر حال اگر اين چهار موضوع دست به دست هم نمىدادند و براى حركت منظم كشتيها هم آهنگ نمىشدند انسان از اين وسيله بسيار مهم حمل و نقل و مركب سوارى راهوار محروم ميماند .
البته مىدانيد كشتيها هميشه بزرگترين وسيله نقليه انسانها بوده و هستند ، هم اكنون كشتيهاى غولپيكرى داريم كه به اندازه يك شهر كوچك وسعت و سرنشين دارند .
سپس اضافه مىكند : « هدف از اين برنامه آنست كه شما از فضل خدا بهره گيريد » ( * ( لِتَبْتَغُوا مِنْ فَضْلِه ) * ) .
براى مسافرتهاى خودتان ، براى نقل و انتقال مال التجارهها ، و براى آنچه به دين و دنياى شما كمك مىكند .
« چرا كه خداوند نسبت به شما مهربان است » ( * ( إِنَّه كانَ بِكُمْ رَحِيماً ) * ) .
از اين توحيد استدلالى كه گوشه كوچكى از نظام آفرينش را كه حاكى از مبدء علم و قدرت و حكمت آفريدگار است نشان مىدهد ، به استدلال فطرى منتقل مىشود و مىگويد : فراموش نكنيد : « هنگامى كه ناراحتيها در دريا به شما برسد ( و گرفتار طوفان و امواج كوبنده و وحشتناك شويد ) تمام معبودهايى را كه مىخوانيد جز خدا از نظر شما گم مىشود » ( * ( وَإِذا مَسَّكُمُ الضُّرُّ فِي الْبَحْرِ ضَلَّ مَنْ تَدْعُونَ إِلَّا إِيَّاه ) * ) .
و بايد گم شود چرا كه طوفان حوادث پردههاى تقليد و تعصب را كه بر فطرت آدمى افتاده كنار مىزند ، و نور فطرت كه نور توحيد و خداپرستى و يگانه پرستى است جلوه گر مىشود ، آرى در چنين لحظاتى همه معبودهاى پندارى و خيالى كه
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 190
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص١٩٠