بنيامين رفتار كند مىبايست او را مضروب سازد و به زندان بيفكند و علاوه بر اينكه سبب آزار برادر مىشد ، هدفش كه نگهداشتن برادر نزد خود بود ، انجام نمىگرفت ، لذا قبلا از برادران اعتراف گرفت كه اگر شما دست به سرقت زده باشيد ، كيفرش نزد شما چيست ؟ آنها هم طبق سنتى كه داشتند پاسخ دادند كه در محيط ما سنت اين است كه شخص سارق را در برابر سرقتى كه كرده بر مىدارند و از او كار مىكشند ، و يوسف طبق همين برنامه با آنها رفتار كرد ، چرا كه يكى از طرق كيفر مجرم آنست كه او را طبق قانون و سنت خودش كيفر دهند .
به همين جهت قرآن مىگويد : « يوسف نمىتوانست برادرش را طبق آئين ملك مصر بردارد » و نزد خود نگهدارد ( * ( ما كانَ لِيَأْخُذَ أَخاه فِي دِينِ الْمَلِكِ ) * ) :
سپس به عنوان يك استثناء مىفرمايد « مگر اينكه خداوند بخواهد » ( * ( إِلَّا أَنْ يَشاءَ اللَّه ) * ) .
اشاره به اينكه : اين كارى كه يوسف انجام داد و با برادران همانند سنت خودشان رفتار كرد طبق فرمان الهى بود ، و نقشه اى بود براى حفظ برادر ، و تكميل آزمايش پدرش يعقوب ، و آزمايش برادران ديگر ! و در پايان اضافه مىكند « ما درجات هر كس را بخواهيم بالا مىبريم » ( * ( نَرْفَعُ دَرَجاتٍ مَنْ نَشاءُ ) * ) .
درجات كسانى كه شايسته باشند و همچون يوسف از بوته امتحانات ، سالم بدر آيند .
و در هر حال برتر از هر عالمى ، عالم ديگرى است « ( يعنى خدا ) ( * ( وَفَوْقَ كُلِّ ذِي عِلْمٍ عَلِيمٌ ) * ) .
و هم او بود كه طرح اين نقشه را به يوسف الهام كرده بود .
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 38
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٣٨