و اسبابا ذللا لعفوه ( 1 ) .
« خدا خانه اش را در پر سنگلاخترين مكانها و بى گياه ترين نقاط زمين . . .
در ميان كوههاى خشن و شنهاى فراوان قرار داد .
اگر خدا مىخواست خانه و حرمش را و محل انجام عبادت بزرگ حج را در ميان باغها و نهرها و سرزمينهاى هموار و پر درخت و باغهاى پر ثمر ، در منطقه اى آباد ، داراى كاخهاى بسيار و آباديهاى به هم پيوسته بيشمار ، در ميان گندمزارها و بوستانهاى پر گل و گياه ، در لابلاى باغهاى زيبا و پر طراوت و پر آب ، در وسط گلستانى بهجتزا با جاده هايى آباد ، قرار دهد مىتوانست ، ولى به همان نسبت كه آزمايش بزرگ حج و عبادت راحتتر و ساده تر مىشد ، پاداش و جزا نيز كمتر بود .
و اگر خدا مىخواست به خوبى مىتوانست پايههاى خانه كعبه و سنگهايى كه ساختمان آن را تشكيل مىدهد از زمرد سبز ، و ياقوت سرخ ، و نور و روشنايى قرار دهد ، مىتوانست ، ولى در اين حال شك و ترديد ، كمتر در دل ظاهربينان رخنه مىكرد ، و وسوسههاى پنهانى شيطان به سادگى دور مىشد .
ولى خدا مىخواهد بندگانش را با انواع شدائد بيازمايد ، و با انواع مشكلات در طريق انجام عبادتش روبرو كند ، تا تكبر از قلبهايشان فرو ريزد ، و خضوع و فروتنى در آن جايگزين گردد و در پرتو اين فروتنى و خضوع درهاى فضل و رحمتش را به روى آنها بگشايد و وسائل عفو خويش را به آسانى در اختيار - شان قرار دهد « .
6 - تقاضاهاى هفتگانه ابراهيم
در آياتى كه گذشت ، ابراهيم قهرمان توحيد و نيايش و مبارزه با بت و بت
هامش
( 1 ) نهج البلاغه خطبه 192 ( قاصعه ) .