و تسخير روز كه بخشى از آسمان و بخشى از زمين و بخشى از پديدههاى ميان اين دو ( شب و روز ) مىباشد .
سابقا گفتهايم باز هم يادآورى آن لازم است كه انسان از ديدگاه قرآن آن قدر عظمت دارد كه همه اين موجودات به فرمان « اللَّه » مسخر او گشتهاند ، يعنى يا زمام اختيارشان بدست انسان است ، و يا در خدمت منافع انسان حركت مىكنند ، و در هر حال آن قدر به اين انسان عظمت داده شده است كه به صورت يك هدف عالى در مجموعه آفرينش در آمده است .
خورشيد براى او نور افشانى مىكند ، بسترش را گرم مىسازد ، انواع گياهان براى او مىروياند محيط زندگانيش را از لوث ميكربهاى مزاحم پاك مىكند ، شادى و سرور مىآفريند ، و مسير زندگى را به او نشان مىدهد .
ماه ، چراغ شبهاى تاريك او است ، تقويمى است طبيعى و جاودانى ، جزر و مدى كه بر اثر ماه پيدا مىشود ، بسيارى از مشكلات انسان را مىگشايد ، درختان زيادى را ( به خاطر بالا آمدن آب نهرهاى مجاور درياها ) آبيارى مىكند ، درياى خاموش و راكد را به حركت در مىآورد و از ركود و گنديدن حفظ مىكند و اكسيژن لازم بر اثر تموج در اختيار موجودات زنده درياها مىگذارد .
بادها ، كشتىها را در سينه اقيانوسها به حركت در مىآورند و بزرگترين مركب و وسيعترين جادههاى انسان را همين كشتىها و همين درياها تشكيل مىدهند ، تا آنجا كه گاهى ، كشتيهايى به عظمت يك شهر و با همان جمعيت كه در يك شهر كوچك زندگى مىكنند بر پهنه اقيانوسها به حركت در مىآيند .
نهرها ، در خدمت او هستند ، زراعتهايش را آبيارى و دامهايش را سيراب و محيط زندگيش را با طراوت و حتى مواد غذائيش ( ماهيها ) را در دل خود براى او مىپرورانند .
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 355
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٣٥٥