من اوليائنا عند موته عن يمينه و عن شماله ليضله عما هو عليه ، فيابى اللَّه عز و جل له ذلك قول اللَّه عز و جل * ( يُثَبِّتُ اللَّه الَّذِينَ آمَنُوا بِالْقَوْلِ الثَّابِتِ فِي الْحَياةِ الدُّنْيا وَفِي الآخِرَةِ ) * ( 1 ) .
و اكثر مفسران - طبق نقل مفسر بزرگ طبرسى در مجمع البيان - همين تفسير را پذيرفتهاند .
شايد به اين علت كه سراى آخرت نه جاى لغزش است ، و نه جاى عمل ، بلكه تنها محل برخورد با نتيجهها است ، ولى در لحظه فرا رسيدن موت و حتى در عالم برزخ ( جهانى كه ميان اين عالم و عالم آخرت قرار دارد ) امكان لغزش كم و بيش وجود دارد و در همين جا است كه لطف خداوند به يارى انسان مىشتابد و او را حفظ كرده و ثابت قدم مىدارد .
2 - نقش ثبات و استقامت
در ميان تمام صفاتى كه در آيات فوق براى « شجره طيبه » و « شجره خبيثه » ذكر شده بيش از همه مساله ثبات و عدم ثبات به چشم مىخورد ، و حتى در بيان ثمره اين شجره در آخرين آيه مورد بحث خوانديم : خداوند افراد با ايمان را به خاطر عقيده ثابتشان در دنيا و آخرت ثابت قدم مىدارد و به اين ترتيب اهميت فوق العاده مساله ثبات و نقش آن مشخص مىشود .
در بيان عوامل پيروزى مردان بزرگ سخن بسيار گفتهاند ولى از ميان همه آنها در رديف اول مساله استقامت و پايمردى را بايد نام برد .
بسيارند كسانى كه از هوش و استعداد متوسطى برخوردارند و يا ابتكار عمل آنها كاملا متوسط است ، ولى به پيروزيهاى بزرگى در زندگى نائل شدهاند كه پس از تحقيق و بررسى مىبينيم دليلى جز ثبات و استقامت ندارد !
هامش
( 1 ) تفسير نور الثقلين جلد 2 صفحه 540 - 541 .