و « طيب » هر گونه پاك و پاكيزه است ، نتيجه اينكه اين مثال هر سنت و دستور و برنامه و روش و هر عمل و هر انسان و خلاصه هر موجود پاك و پر بركتى را شامل مىشود ، و همه اينها همانند يك درخت پاكيزه است با ويژگيهاى زير :
1 - موجودى است داراى رشد و نمو ، نه بىروح ، و نه جامد و بىحركت ، بلكه پويا و رويا و سازنده ديگران و خويشتن ( تعبير به « شجره » بيانگر اين حقيقت است ) .
2 - اين درخت پاك است و طيب اما از چه نظر ؟ چون انگشت روى هيچ قسمتى گذارده نشده مفهومش اين است از هر نظر منظره اش پاكيزه ، ميوه اش پاكيزه ، شكوفه و گلش پاكيزه ، سايه اش پاكيزه ، و نسيمى كه از آن برمىخيزد نيز پاكيزه است .
3 - اين شجره داراى نظام حساب شده اى است ريشه اى دارد و شاخهها و هر كدام ماموريت و وظيفه اى دارند ، اصولا وجود « اصل » و « فرع » در آن ، دليل بر حاكميت نظام حساب شده اى بر آن است .
4 - « اصل و ريشه آن ثابت و مستحكم است » به طورى كه طوفانها و تند بادها نمىتواند آن را از جا بركند و توانايى آن را دارد كه شاخههاى سر به آسمان كشيده اش را در فضا در زير نور آفتاب و در برابر هواى آزاد معلق نگاه دارد و حفظ كند ، چرا كه شاخه هر چه سركشيده تر باشد بايد متكى به ريشه قويترى باشد ( * ( أَصْلُها ثابِتٌ ) * ) .
5 - شاخههاى اين شجره طيبه در يك محيط پست و محدود نيست بلكه بلند آسمان جايگاه او است ، اين شاخهها سينه هوا را شكافته و در آن فرو رفته ، آرى « شاخه هايش در آسمان است » ( * ( وَفَرْعُها فِي السَّماءِ ) * ) .
روشن است هر قدر شاخهها برافراشته تر باشند از آلودگى گرد و غبار زمين دورترند و ميوههاى پاكترى خواهند داشت ، و از نور آفتاب و هواى سالم بيشتر
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 332
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٣٣٢