مقدمات نعمتهاى خداوند به شما ميرسد سعى كنيد با شكرگزارى ، بقيه را به سوى خود جلب كنيد ، نه آنكه با كمى شكرگزارى آن را از خود برانيد « ! ( 1 ) 2 - اين موضوع نيز قابل توجه است كه تنها تشكر و سپاسگزارى از خداوند در برابر نعمتهاى كافى نيست ، بلكه بايد از كسانى كه وسيله آن موهبت بودهاند نيز تشكر و سپاسگزارى نمود و حق زحمات آنها را از اين طريق ادا كرد ، و آنها را از اين راه به خدمات بيشتر تشويق نمود ، در حديثى از امام على بن الحسين ع مىخوانيم كه فرمود : روز قيامت كه مىشود خداوند به بعضى از بندگانش مىفرمايد : آيا فلان شخص را شكرگزارى كردى ؟ عرض مىكند :
پروردگارا من شكر تو را بجا آوردم ، مىفرمايد : چون شكر او را بجا نياوردى شكر مرا هم ادا نكردى ! سپس امام فرمود :
اشكركم للَّه اشكركم للناس :
« شكرگزارترين شما براى خدا آنها هستند كه از همه بيشتر شكر مردم را بجا مىآورند » ( 2 ) .
3 - افزايش نعمتهاى خداوند كه به شكرگزاران وعده داده شده ، تنها به اين نيست كه نعمتهاى مادى تازه اى به آنها ببخشد ، بلكه نفس شكرگزارى كه توأم با توجه مخصوص به خدا و عشق تازه اى نسبت به ساحت مقدس او است خود يك نعمت بزرگ روحانى است كه در تربيت نفوس انسانها ، و دعوت آنان به اطاعت فرمانهاى الهى ، فوق العاده مؤثر است ، بلكه شكر ذاتا راهى است براى شناخت هر چه بيشتر خداوند ، و به همين دليل علماى عقائد در علم كلام براى اثبات « وجوب معرفه اللَّه » ( شناخت خدا ) از طريق وجوب شكر « منعم » ( نعمت بخش ) وارد شدهاند .
4 - احياى روح شكرگزارى در جامعه و ارج نهادن و تقدير و سپاس از آنها
هامش
( 1 ) نهج البلاغه كلمات قصار شماره 13 .
( 2 ) اصول كافى جلد 2 صفحه 81 حديث 30 ،