سپس آنها را با اين جمله مورد سرزنش و ملامت قرار مىدهد كه « به آنها بگو آيا غير خدا را اولياء و تكيه گاه و معبود خود قرار دادهايد ؟ با اينكه اين بتها حتى نسبت به خودشان مالك سود و زيانى نيستند » ؟ ! ( * ( قُلْ أَ فَاتَّخَذْتُمْ مِنْ دُونِه أَوْلِياءَ لا يَمْلِكُونَ لأَنْفُسِهِمْ نَفْعاً وَلا ضَرًّا ) * ) .
در حقيقت نخست از طريق « ربوبيت خدا » و اينكه او مالك و مدبر عالم است و هر خير و نيكى از ناحيه اوست و توانايى بر دفع هر شر و بدى دارد بحث مىكند يعنى هنگامى كه شما قبول داريد خالق و پروردگار اوست بنا بر اين هر چه مىخواهيد بايد از او بخواهيد نه از بتها كه آنها قادر بر حل هيچ مشكلى درباره شما نيستند .
و ديگر بار مطلب را از اين فراتر مىبرد و مىفرمايد آنها حتى مالك سود و زيان خود نيستند ، تا چه رسد به شما ، با اين حال چه گرهى را مىتوانند براى شما بگشايند كه به سراغ پرستش آنها مىرويد ، آنها در كار خودشان بيچاره هستند با اين حال چه انتظارى از آنها داريد .
سپس با ذكر دو مثال روشن و صريح وضع افراد « موحد » و « مشرك » را مشخص مىكند :
نخست مىگويد : « بگو آيا نابينا و بينا يكسان است » ؟ ( * ( قُلْ هَلْ يَسْتَوِي الأَعْمى وَالْبَصِيرُ ) * ) .
همانگونه كه نابينا و بينا يكسان نيست ، همچنين كافر و مؤمن ، يكسان نيستند ، و بتها را نمىتوان در كنار « اللَّه » قرار داد .
ديگر اينكه « آيا ظلمات و نور يكسانند » ! ! ( * ( أَمْ هَلْ تَسْتَوِي الظُّلُماتُ وَالنُّورُ ) * ) .
ظلمتى كه كانون انحراف و گمراهى و اشتباه و خطر است ، با نورى كه راهنما و حياتبخش است ، چگونه مىتوان آن دو را با هم يكسان دانست و چگونه مىتوان
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 160
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص١٦٠